YER VE KAFES SİSTEMİNDE YETİŞTİRİLEN ETLİK PİLİÇLERDE SÜRÜ BÜYÜKLÜĞÜNÜN PERFORMANS, BAZI STRES PARAMETRELERİ VE KEMİK MİNERALİZASYONU ÜZERİNE ETKİLERİ

Abstract

Bu araştırma 3 farklı deneme deseninde planlanmıştır. Birinci deneme deseninde 15.000 (I), 25.000 (II) ve 35.000 (III) kapasiteli yer sisteminde, ikinci deneme deseninde 25. 000 (IV) ve 40. 000 (V) kapasiteli kafes sisteminde yetiştirilen etlik piliç sürülerinde sürü büyüklüğünün piliçlerin performansı, bazı kan parametreleri, kemik kalitesi ve Musculus pectoralis pH düzeyi üzerine etkileri incelenmiştir. Üçüncü deneme deseninde 25.000 kapasiteli (II ve IV. gruplar) yer ve kafes sistemlerinin piliçlerin bazı kan parametreleri, kemik kalitesi ve Musculus pectoralis pH düzeyi üzerine etkileri tespit edilmiştir. Bu amaçla, performans parametrelerini belirlemek için yaz ve sonbahar mevsimleri süresince her kapasiteden 4 farklı sürü eş zamanlı olarak incelemeye alınmıştır. Büyüme periyodunun 32. gününde her sürüden olmak üzere canlı ağırlıkları dengelenmiş toplam 20 piliç (10 dişi ve 10 erkek) seçilmiştir. Piliçler boyun uçurma yöntemi ile kesilmiş kanları özel tüplere alınmıştır. Musculus pectoralis pH ölçümü kesimi takiben 10 dak sonunda yapılmıştır. Kemikler etlerinden temizlenmiş ve analiz edilmiştir. Kemik analizleri her gruptan toplam 10 piliçte (5 dişi, 5 erkek) yapılmıştır. Yer ve kafes sistemlerinde sürü büyüklüğünün grupların 1., 7., 14., 21., 28. ve kesim günündeki canlı ağırlıklarına etkisi benzer tespit edilmiştir (P>0.05). Ölüm oranı yer sisteminde grup I'de düşük bulunmuştur (P?0.01). Serum glikoz ve ürik asit düzeyleri yer sisteminde grup III'de yüksek tespit edilmiştir (P?0.01). Kafes sisteminde yetiştirilen piliçlerde serum glikoz ve ürik asit düzeyi yer sisteminden önemli ölçüde yüksektir (P?0.01). Kafes sisteminde yetiştirilen piliçlerde sürü büyüklüğünün kan parametreleri üzerine etkisi önemsiz bulunmuştur (P>0.05). Yer ve kafes sisteminde yetiştirilen tüm araştırma gruplarında serum total kolesterol, çok düşük yoğunluklu lipoprotein (VLDL kolesterol), trigliserit, protein düzeyleri, alkalen fosfataz ve kreatin kinaz enzim aktiviteleri istatistiki olarak benzerdir (P>0.05). Tibio-tarsal ve femur kemiklerinin fiziksel özellikleri tüm araştırma guruplarında benzer tespit edilmiştir (P>0.05). Yer ve kafes sistemlerinde sürü büyüklüğü kemik kalitesini önemli düzeyde etkilememiştir (P>0.05). Yer sisteminde tibio-tarsal kemiğin kül düzeyi ve mineral içeriği (BMC) kafes sisteminden yüksek tespit edilmiştir (P?0.05). Musculus pectoralis pH düzeyi yer sisteminde grup III'de yüksek saptanmıştır (P?0.05). Yer sistemi ile karşılaştırıldığında pH düzeyi kafes sisteminde önemli ölçüde artmıştır (P?0.01). Sonuç olarak, kafes ve yer sisteminde sürü büyüklüğünün piliçlerin performans ve bazı refah ölçütlerini önemli düzeyde etkilediği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Etlik piliç, yer sistemi, kafes sistemi, sürü büyüklüğü, performans, refah.This study was planned as three experimental designs. In the first experimental design effect of flock size in floor housing system (FH) containing 15.000 (I), 25.000 (II) and 35.000 (III) broilers; in the second experimental design, effect of flock size in cage housing system (FH) containing 25.000 (IV), 40.000 (V) broilers on performance, some blood parameters, bone quality and pH level of Musculus pectoralis were examined. In the third experimental stage, effect of floor and cage housing systems containing 25.000 broilers capacity (group II and IV) on some blood parameters, bone quality and pH level of Musculus pectoralis were investigated. For this purpose, to determine the performance parameters, four different flocks from each capacity were simultaneously observed throughout summer and autumn seasons. A total of 20 broilers (10 males and 10 females) per different flock size, having stable live weight were selected on 32nd day of growing period. Broiler chickens were slaughtered via beheading method and the blood samples were collected into special tubes. The pH level of Musculus pectoralis pH measurement was measured within ten minutes later following the slaughter. Bones were eviscrated from meat and analyzed. The bone analyses were performed for 10 broilers (5 males and 5 females). Effect of flock size on the live weights of groups on 1st, 7th, 14th, 21st, 28th and on the day of slaughter was similar to per groups in both floor and cage housing systems (P>0.05). The mortality rate was lower in group I of FH (P?0.01). Serum glucose and uric acid levels were high in group III of FH (P?0.01). In addition, these parameters were higher in CH compare with FH (P?0.01). Effect of flock size in CH on blood parameters were found insignificant (P>0.05). Serum total cholesterol, very-low-density lipoprotein (VLDL cholesterol), triglycerides, protein levels and enzyme activities of alkaline phosphatase and creatine kinase were statistically insignificant in the all research groups grown in FH and CH. (P>0.05). Physical properties of tibio-tarsal and femur bones were detected as similar in the all research groups (P>0.05). Flock size didn't significantly affect on bone quality in FH and CH (P>0.05). Bone ash ratio and mineral content (BMC) of tibio-tarsal bone were higher in FH than CH (P?0.05). pH level of Musculus pectoralis was measured higher in group III of FH (P?0.05). It was significantly increased in CH compare with FH (P?0.01). Consequently, housing system and flock size in floor housing system have been found to significantly affect broiler performance and some welfare criteria. Key Words: Broiler, floor housing, cage housing, flock size, performance, welfare.