YAPI BİYOLOJİSİNİN KURAMSAL TEMELLERİ

Abstract

Yapıların estetik, ekonomik, iç ve dış etkilere karşı sağlam olması tam anlamıyla yeterli olmamaktadır. İnsanlar yaşamlarının büyük bir kısmını kapalı mekanlarda yani yapılarda geçirmektedir. Teknolojinin ilerlemesi, her geçen gün artan yeni yapı malzemeleri, kullanılan elektronik cihazlar, niteliksiz ve kalitesiz uygulamalar doğal yaşamı tehdit eden unsurlar olarak karşımıza çıkmaktadır. însan sağlığını kötü yönde etkileyen faktörleri en aza indirgemek için tasarım aşamasında önlemler alınması gerekmektedir. Yapılardan kaynaklanan, sağlığı olumsuz etkileyen uygulamaları ve alınabilecek önlemleri belirleyen yeni bir bilim dalı olan "Yapı Biyolojisi" bu noktada tasarımcıya yardımcı bir bilim dalı olacaktır. Yapı biyolojisi, kalitesiz malzeme ve niteliksiz uygulamalardan kaynaklanan, canlılar ve çevresinin ekolojik dengesini bozan etkilere rasyonel çözümler arayan bir bilim dalıdır. Odak noktası insan sağlığı olan yapı biyolojisinin kuramsal temelleri malzeme seçimi, kirleticiler, radyasyon, aydınlatma, renk ve renk seçimi, iklimlendirme, elektroiklimsel kirlilik ve gürültüdür. Bu konuların insan sağlığı üzerindeki etkileri ve alınabilecek önlemler belirlenmelidir. İnsanlar ne kadar konforlu ortamlarda yaşarlarsa kendilerini o kadar sağlıklı ve mutlu hissederler. Konfor şartlarını belirleyebilmek için de doğru tasarımlara ve dolayısıyla "yapı biyolojisi" gibi bir bilim dalına ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmanın amacı; yapı biyolojisi'nin kuramsal temellerini belirlemek ve Ankara ve Elazığ'daki konutlarda ne kadar doğru uygulandığını ve insanlar üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Bu araştırmada tarama (survey) modeli kullanılmıştır. Ayrıca, geniş bir literatür xntaraması yapılarak araştırmanın amacı ve sınırlılıkları çerçevesinde kavramsal yapının kuramsal temele dayalı olarak ortaya konulmasına ve var olan durumun incelenmesine çalışılmıştır. Araştırma bulguları, ilgili literatürün taranması ve ankete dayalı verilerden oluşmaktadır. Anket ile elde edilen veriler, anket formlarından bilgisayar ortamına aktarılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS for Windows 10.0 istatistik programı kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına bakıldığında her iki anket bölgesinde de yapı biyolojisi açısından doğru ve yanlış uygulamalara rastlanmıştır. Çözüm önerileri sunulmuştur. Anahtar Kelimeler : Yapı biyolojisi, Aydınlatma, Renk, Kirleticiler, Gürültü, Elektroiklimsel kirlilik, iklimlendirme, Radon XIII

It is not completely satisfactory that the constructions are aesthetic, economical, and strong against the internal and external factors. The people spend the major part of their lives at indoor places i.e constructions. The technological improvement, the new construction materials increased day by day, used electronic devices, unqualified and non-quality applications occur as the factors threatening the life. The necessary measures should be taken at design stage to minimize the factors affecting the human's health in negative way. The "Construction Biology", which is a new science branch defining the measures to be taken and the implementations affecting the health in negative way arising under the constructions shall be an auxiliary science branch for the designer at this point. The construction biology is a science branch that seeks the rational solutions against the impacts demolishing the ecologic balance of animates and environment due to the non-quality material and unqualified applications. The conceptual fundamentals of the construction biology with a focus on the human health are the material selection, contaminants, radiation, illumination, color and color selection, air conditioning, electro conditioning, dirtiness and noise. The effects of these issues on the human health and the measures to be taken should be defined properly. The people can feel healthy and happy themselves as much as they live in comfortable atmospheres. In order to specify the comfort conditions, the correct designs and thus a science branch like a "construction structure" are required. The objective of this study is to define the conceptual fundamentals of the construction and to research how it is applied correctly at the houses in Ankara and Elazığ as well as the impacts on the people. The survey model was used in this research. In addition, it has been XIVconsidered to define the conceptual structure based on the theoretical issue and to examine the current occurrence in respect of the objective and the restrictions of the research depending on a comprehensive literature survey. The research findings consist of the literature survey and the information based on the questionnaire. The data obtained by using the questionnaire was kept in computer. The statistical software pack SPSS for Windows 10.0 was used to evaluate the collected data. In the conclusions of the questionnaire, the correct and incorrect applications have been noticed at two questionnaire regions from the point of view of the construction biology. The solutions were suggested. Key words: Construction biology, illumination, Color, Contaminants, Noise, electroclimatic dirtiness, radon XV