DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ DERSİNDE BASAMAKLI ÖĞRETİM MODELİNEYÖNELİK ÖĞRENCİ GÖRÜŞLERİNİN İNCELENMESİ - ÇEÇEN, HASRET (Fırat Üniveristesi, 2025)
Bireysel farklılıkların ön plana çıktığı bilgi ve teknoloji çağında, her bireyin bilgi ve yetenek seviyesi ile ilgi ve zekâ alanlarının farklı olduğu gerçeğinden hareketle geleneksel öğretim yöntemi eleştiriye tabi tutulmaktadır. Geleneksel öğretim yönteminde öğrenci pasif alıcı konumunda, öğretmen bilgiyi aktaran sorgulanamaz otorite konumundadır. Sınıflar heterojen olmasına rağmen bilgi öğretmen tarafından sadece anlatım metoduyla aktarılır. Yapılandırmacı eğitim anlayışına dayalı, öğrenci merkezli basamaklı öğretim modelinde öğrencilere yetenek ve ilgileri doğrultusunda, kolaydan zora, basitten karmaşığa doğru aşamalı bir şekilde ilerleyen farklı etkinlikler sunulmaktadır. Kendisi için uygun olan etkinlikleri seçen öğrenci öğrenmesinden sorumlu tutulmaktadır. Böylece yaparak, yaşayarak kalıcı öğrenmelerin gerçekleşmesi hedeflenmektedir. Ülkemizde yürürlükte bulunan eğitim-öğretim sisteminin temel derslerinden biri anayasal güvence altına alınan Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersidir. Birçok derste olduğu gibi DKAB dersinde de yıllarca öğrencinin pasif kaldığı, öğretmen merkezli sözlü anlatım yöntemi öğretmenler tarafından en çok kullanılan yöntem olmuştur. Bu durum karşısında yenilenen DKAB öğretim programında kullanılmaya uygun öğretim yöntemlerinden biri de basamaklı öğretim modelidir. Basamaklı öğretim modeli basitten karmaşığa, kolaydan zora doğru ilerleyen, öğrenci tarafından gerçekleştirilmesi gereken etkinliklerle tasarlanmış katmanlı yapısı ile DKAB dersinde birçok konunun derse aktif katılan öğrenciler tarafından öğrenilmesine uygundur. Bu program DKAB dersinde her öğrenciye yetenek ve ilgi alanına uygun birçok görev seçme imkânı sunmaktadır. Bu da derse aktif olarak katılan öğrencinin motivasyonunu artırırken, aynı zamanda öğrenciye yaparak, yaşayarak öğrenme fırsatı sunmaktadır. Bu nedenlerle yapılan bu araştırmada DKAB dersinde basamaklı öğretim modelinin uygulanabilirliği hakkında öğrenci görüşlerini incelemek amaçlanmıştır. Yapılan çalışmada basamaklı öğretim programının ortaya çıkışı, doğası, plan, uygulama ve değerlendirme aşamaları, Bloom Taksonomisi ile ilişkisi ele alınmış, DKAB dersi hakkında bilgi verildikten sonra basamaklı öğretim programının DKAB dersinde uygulanabilirliği üzerinde durulmuştur. Ayrıca basamaklı öğretim modeli ile geleneksel öğretim yöntemleri arasındaki farklılıklara değinilmiş, basamaklı öğretim programının faydaları ve sınırlılıkları üzerinde durulmuştur. Araştırmada nitel desenli araştırma yöntemlerinden biri olan eylem araştırması yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Elazığ Koruk Ortaokulu öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise Koruk Ortaokulu 6/ A sınıfında öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Çalışmada 6. sınıf DKAB dersinde "Namaz" ünitesi için ayrılan ders saatlerine bağlı kalınarak, basamaklı öğretim modeli uygulaması gerçekleştirilmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile elde edilen veriler içerik analizine tabi tutulmuştur. Elde edilen bulgular olumlu görüşler ve olumsuz görüşler olmak üzere iki ana temaya ayrılmış, olumlu görüşler teması duyuşsal giriş davranışları ve bilişsel giriş davranışları kategorilerine ayrılmıştır. Bu kategoriler de ilgili alt kodlara ayrılarak incelemeye tabi tutulmuştur. Olumlu giriş davranışları teması ayrıca basamaklı öğretim modelinin uygulanması istenilen diğer dersler, en çok beğenilen basamak, en çok beğenilen etkinlik olmak üzere üç alt temaya ayrılarak incelemeye tabi tutulmuştur. Olumsuz görüşler teması da ilgili kodlara ayrılarak incelenmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen veriler DKAB dersinde basamaklı öğretim modelinin uygulanmasına yönelik öğrencilerin genel olarak olumlu görüşlere sahip olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Din Eğitimi, DKAB Dersi, Basamaklı Öğretim Programı, Nunley.
Investigation of Student Opinions on the Graded Teaching Model in Religious Culture and Moral Knowledge Course
Keywords: Din