Pinealektomi Uygulanmış Erkek Sıçanlarda Spermatolojik Parametrelerin Değerlendirilmesi - Acısu, Tutku Can; Çoban, Eda; Uçak, Gamze; Badıllı, Nida; Çoban, İlker (My University, 2025)
Pinealektomi, pineal bezin cerrahi olarak uzaklaştırılması işlemine verilen isimdir. Pineal bez, beynin orta kısmında yer alan ve melatonin hormonunun salınımından sorumlu olan yapıdır. Melatonin, reprodüktif sistemin düzenlenmesinde rol oynayan önemli hormonlardandır. Sunulan çalışmada, pinealektominin sıçanlarda sperma kalitesi üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmada 36 adet erkek Spraque-Dawley cinsi sıçan kullanıldı. Sıçanlar eşit üç gruba ayrıldı: kontrol, sham, pinealektomi. Pinealektomi grubundan cerrahi yöntemle pineal bez uzaklaştırıldı. Sham grubunda ise pinealektomi işleminin yöntemleri uygulanıp yalnızca pineal bez uzaklaştırılmadı. Çalışma sonunda dekapitasyon sonrasında hayvanların sperma örnekleri alınarak incelendi. Sabah ve gece yapılan uygulamalar arasında anlamlı bir fark gözlenmedi. Kontrol grubunda vücut ağırlığı pinealektomi ve sham gruplarından daha yüksek ölçüldü. Testis ağırlığında gruplar arasında anlamlı bir fark gözlenmezken; sağ epididimis ağırlığı ile sol epididimis ağırlığı gruplar arasında fark gösterdi. Sağ epididimis ağırlığı en fazla pinealektomi grubunda görüldü. Eklenti üreme bezi ağırlıkları da gruplar arasında farklılık göstermedi. Total motilite ve sperma yoğunluğu değerleri; en yüksek kontrol grubundan elde edilirken en düşük değer pinealektomi grubundan elde edildi. Anormal spermatozoon oranı ve DNA fragmantasyonu ise en fazla pinealektomi grubunda gözlendi. Çalışma neticesinde; pinealektomi uygulamasının, melatonin düzeyini azaltmasına bağlı olarak sıçan spermasında total motilite ve yoğunluğun azalmasına, DNA fragmantasyonu ve anormal spermatozoon oranının ise artmasına neden olarak sperma kalitesini olumsuz yönde etkilediği ortaya koyulmuştur.
Keywords: Sperma; Melatonin; sıçan; pinealektomi