YANIK OLUŞTURULAN KOBAYLARDA SERBEST RADİKALLERİN DÜZEYLERİNDEKİ DEĞİŞİKLİKLER VE E VİTAMİNİNİN TEDAVİDEKİ YERİ - YILMAZ, ŞULE Y. (Fırat Üniveristesi, 1999)
vn. ÖZET Bu çalışmada kobaylarda (guinea pig) yanığın; akut döneminde lipid peroksidasyonu ve antioksidan savunma sistemi üzerine etkileri ile erken dönemde verilen bir antioksidan olan E vitamininin etkisinin araştırılması amaçlandı. Çalışma Fırat Üniversitesi Tıp Merkezi Fizyoloji Laboratuarında yapıldı. Çalışmamızı 64 kobay ile yaptık. Kontrol grubu hariç tüm kobaylarda 70°C'de sıcak su ile yanık oluşturuldu. 1 kobay ön çalışma için kullanıldı. Kobaylar her biri 7 kobaydan oluşan 9 gruba ayrıldı. Yanık oluşturma işleminden hemen sonra 6., 7., 8. ve 9. gruplara 250 Ü / kg E vitamini, 2., 3., 4. ve 5. gruplara 2 cc serum fizyolojik (SF) uygulandı. Yanıktan 15 dakika, 24 saat, 4 gün ve 6 gün sonra deri, kan ve karaciğerde lipid peroksit, deri ve kanda süperoksit dismutaz (SOD), glutatyon peroksidaz (GSHPx) ve ayrıca kanda redükte glutatyon (GSH) düzeyleri çalışıldı. Yanıktan 24 saat sonra deri lipid peroksit düzeylerinde; SF verilen grupta hem kontrole hem de E vitamini verilen gruplara göre istatistiksel olarak anlamlı bir artış gözlendi (P <0,05). Eritrosit ve karaciğer lipid peroksit düzeyleri; istatistiksel olarak anlamlı olmamakla beraber SF verilen gruplarda daha yüksekti (P>0,05). Deri SOD düzeyleri; SF verilen gruplarda 4 gün sonra, E vitamini verilen gruplarda ise 15 dakika sonra pik yaptı (P <0,05). Eritrosit SOD düzeyleri; SF verilen gruplarda 6 gün sonra, E vitamini verilen gruplarda ise 24 saat sonra pik yaptı, aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı (P <0,05). Deri GSHPx düzeylerinde; 4 gün sonra hafif bir artış gözlendi. SF ile E vitamini verilen gruplar arasında anlamlı bir fark yoktu (P>0,05). Eritrosit GSHPx düzeyleri; 15 dakika dışındaki tüm gruplarda, E vitamini verilen gruplarda daha düşüktü (P>0,05). E vitamini verilen grupların eritrosit GSH düzeyleri 24. saatte istatistiksel olarak anlamlı artış gösterdi (P Sonuç olarak; termal hasarın deri, kan ve karaciğerde serbest radikal seviyelerini yükselttiği, antioksidan sistemin serbest radikal düzeyini vücut yararına etkilediği ve yanığın erken döneminde bir antioksidan ajan olan E vitamini verilmesinin yararlı olacağı görüşüne varıldı. 75Anahtar kelimeler: Yanık, serbest radikaller, lipid peroksidasyonu, superoksit dismutaz, glutatyon peroksidaz, redükte glutatyon, E vitamini. 76
Bu tezin, veri tabanı üzerinden yayınlanma izni bulunmamaktadır. Yayınlanma izni olmayan tezlerin basılı kopyalarına Üniversite kütüphaneniz aracılığıyla (TÜBESS üzerinden) erişebilirsiniz.
Keywords: Dermatoloji; Dermatology