YEŞİL HASTANELERİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ: ELAZIĞ FETHİ SEKİN ŞEHİR HASTANESİ ÖRNEĞİ - BAYRAK, ÖNDER (Fırat Üniveristesi, 2025)
İnsanlar yerleşik hayata geçtiklerinde barınmayı sağlamak amacıyla barınaklar yapmışlardır. Barınakların yapımı ile beraber bulunulan çevre ile etkileşimleri de artmıştır. Hızla artan nüfus, beraberinde barınma, ısınma, tüketme vb. gereksinimler duymaktadır. Bu gereksinimlerden dolayı dünyada sabit olan kaynaklar kullanılarak azaltılmakta ve bu kullanımla birlikte atık oluşturmaktadır. İnsan ihtiyaçları sınırsız ve dünyadaki kaynaklar ise sınırlı olduğu için alternatif kaynaklar oluşturmak, tükenebilecek olanları korumak, tükenenleri ve atık oluşturulanları ise dönüştürebilmek veya tekrardan kullanılabilecek duruma getirmek gerekir. Sanayi Devrimi ile beraber makineli üretime geçilmiş, doğal kaynakların tüketimi artmış, insan nüfusunun yoğunluğu kırsaldan kente doğru bir artış yaşamıştır. Kontrolsüz kentleşme ve hızlı yapılaşma beraberinde çevre kirliliği getirerek yeşil ve doğal alanların azalmasına neden olmuştur. Böylece doğal sistemde bozulmalar hızla artmıştır. Bu da doğal kaynakların azalmasına hatta bitme tehlikesi yaşamasına neden olmuştur. Bu durum insanlarda gelecek nesillerin de doğadan gerektiği gibi istifade edememesi düşüncesinin oluşmasını sağlamış ve böylece insanlar doğal yok oluş kaygısı taşımaya başlamışlardır. İnsanlarda oluşan doğal ekosistemin ve kaynakların yok olma kaygısı sürdürülebilirliğe olan ilgiyi arttırmıştır. Böylece sürdürülebilirlik önem kazanmaya başlamış ve geleceğimiz bu kavrama binaen sürdürülebilir çevre etrafında şekil almaya başlamıştır. Sürdürülebilirlik kavramı çevre ile uyumlu ve dengeli yaşamak olduğu için bu kavramın en çok etkili olduğu disiplin olan yapı sektörü ''Sürdürülebilir/Yeşil mimarlık" terimleriyle bağdaşmıştır. Sürdürülebilir binalar olarak bakıldığında toplumun refahını ve sağlık düzeyini arttırmak amacıyla inşa edilen büyük yapılardan olan ve 24 saat aralıksız hizmet veren hastaneler sürdürülebilirlik noktasında önemli yapılardandır. İnşaat sektörünün doğal çevreye verdiği zararlar göz önünde bulundurulduğunda, inşaat sektörü içerisinde en büyük paylardan birine sahip olan büyük ölçekli sağlık tesisleri sürdürülebilirlik açısından önlem alınması gereken ve çevreye duyarlılığı arttırılması gereken yapıların en önemlilerinden biridir. Hastaneler; enerji, su ve malzeme tüketimi yüksek, kimyasal olan ve olmayan atık üretimi fazla, araç trafiği de sera gazı salınımları sağlayarak havanın kirlenmesine neden olmakta ve bunlardan dolayı çevreye birçok olumsuz etkide bulunarak sera gazı salınımlarına neden olmaktadırlar. Bu yüzden sürdürülebilirlik üzerinde büyük bir etkiye sahip olan büyük sağlık yapılarının yeşil olarak inşa edilmesi büyük bir önem taşımaktadır. Bu doğrultuda doğal çevrenin sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla Elazığ Fethi Sekin Şehir hastanesinde olduğu gibi orta ve büyük ölçekli bütün yapılar için yeşil bina sertifikası alma zorunluluğunun getirilmesi, insanların bu konuda bilinç sahibi olmalarının sağlaması amacıyla kamu spotu niteliğinde olan reklamların çoğaltılması, belirli zamanlarda özellikle kamu kurumları bazında olmak üzere bilinçlendirme seminerlerinin yapılması, eğitim kurumlarında sürdürülebilirliğin ve yeşil yapıların bilinirliğinin sağlanması adına eğitimlerin verilmesi, özellikle büyük ölçekli sağlık yapıları başta olmak üzere bütün sağlık yapılarının ve diğer büyük ölçekli yapıların yeşil yapı kriterinde yapılması için inşa aşamasında gereken ekstra ekonomik yükün hafifletilmesi amacıyla yüklenicilere teknik ve maddi destekler sağlanarak inşa aşamasında denetimlerin yapılması ve son olarak mevcut ve yeni yapılan yapılarda yeşil yapı sertifikası gösterir barkod uygulamasına geçilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

When people settled down, they built shelters to provide shelter. With the construction of shelters, their interaction with the environment has also increased. The rapidly increasing population brings with it the need for shelter, heating, consumption, etc. needs. Due to these requirements, fixed resources in the world are reduced by using them, and with this use, waste is created. Since human needs are unlimited and the resources in the world are limited, it is necessary to create alternative resources, protect those that can be exhausted, and transform or reuse those that are exhausted and waste. With the Industrial Revolution, mechanized production was introduced, the consumption of natural resources increased, and the density of the human population increased from rural to urban areas. Uncontrolled urbanization and rapid construction have brought environmental pollution, causing the decrease in green and natural areas. Thus, disruptions in the natural system have increased rapidly. This has caused natural resources to decrease or even be in danger of ending. This situation caused people to think that future generations would not be able to benefit from nature as they should, and thus people began to worry about natural extinction. Concern about the extinction of the natural ecosystem and resources created by humans has increased the interest in sustainability. Thus, sustainability began to gain importance and our future began to take shape around a sustainable environment based on this concept. Since the concept of sustainability means living in harmony and balance with the environment, the construction sector, which is the discipline in which this concept is most effective, is associated with the terms "Sustainable/Green architecture". When considered as sustainable buildings, hospitals, which are large structures built to increase the welfare and health level of the society and provide service 24 hours a day, are important buildings in terms of sustainability. Considering the damage caused by the construction sector to the natural environment, large-scale health facilities, which have one of the largest shares in the construction sector, are one of the most important structures that need to be taken precautions in terms of sustainability and whose environmental awareness needs to be increased. Hospitals; Energy, water and material consumption is high, chemical and non-chemical waste production is high, vehicle traffic also causes air pollution by producing greenhouse gas emissions, and therefore has many negative effects on the environment and causes greenhouse gas emissions. Therefore, it is of great importance that large healthcare buildings, which have a great impact on sustainability, are built green. In this regard, in order to ensure the sustainability of the natural environment, it is mandatory to obtain a green building certificate for all medium and large-scale buildings, such as the Elazığ Fethi Sekin City Hospital, and to increase the number of public spot advertisements to ensure that people are aware of this issue, and to increase the number of advertisements at certain times, especially in public institutions. organizing awareness-raising seminars, providing training in educational institutions to ensure awareness of sustainability and green buildings, and providing extra support during the construction phase to ensure that all health buildings and other large-scale buildings, especially large-scale health buildings, are built in accordance with the green building criteria. It was concluded that in order to alleviate the extra economic burden required during the construction phase of all healthcare buildings and other large-scale structures, especially large-scale healthcare buildings, in line with the green building criteria, technical and financial support should be provided to contractors, inspections should be carried out during the construction phase, and finally, barcodes showing green building certificates should be implemented in existing and newly constructed structures.
Sustainability of green hospitals: The example of Elazığ Fethi Sekin City Hospital
Keywords: Kamu Yönetimi