İSLAM TARİHİNDE EMEVÎLERİN YIKILIŞINA KADAR GERÇEKLEŞEN DARBE HAREKETLERİ - ÇELİK, BÜŞRA (Fırat Üniveristesi, 2022)
'İslam Tarihinde Emevîlerin Yıkılışına Kadar Gerçekleşen Darbe Hareketleri' isimli yüksek lisans tezi giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde darbenin tanımı, çeşitleri, İslam tarihindeki siyasi oluşumu ve darbeyi meydana getiren sebepler üzerinde durulmuş, çalışmanın konusu, amacı, önemi ve çalışmada kullanılan yöntem hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde ise Râşit Halifeler döneminde gerçekleşen darbe girişimleri üzerinde durularak yaşanan gelişmeler sebep ve sonuçları açısından değerlendirilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise Emevî Devleti'nin yaklaşık doksan yıl süren hilafeti üzerinde durulmuştur. Emevîlerin siyasi tarihi genel hatlarıyla ele alınmış özellikle darbe girişimine sahne olan halifeler dönemi detaylı olarak incelenmiştir. Sonuç kısmında ise aktarılan bilgiler doğrultusunda bir sentez yapılmış, söz konusu darbelerin sebepleri, sonuçları ve içinde bulunulan toplumsal yapı genel hatlarıyla değerlendirilmiştir. Rivayetlerden de anlaşılacağı üzere çeşitli sebeplerle değişen hayat şartları insanları farklı düşünmeye itmiş, muhalif olan sesler uygun zemin ve ortam bulunca mevcut yönetime karşı aşırılığa varan adımlar atmış ve nihayetinde etkisi yıllar sonra bile devam edecek olan darbe olayları gerçekleşmiştir.

'As The His master's thesis titled "Coup Movements Until the Collapse of the Abbasids in the History of Islam" consists of an introduction and two chapters. In the introduction part, the definition of the coup, its types, the political formation in the history of Islam and the reasons that caused the coup were emphasized, and information was given about the subject, purpose, importance and method used in the study. In the first part, the coup attempts that took place during the Rashid Caliphs were emphasized and the developments were evaluated in terms of their causes and consequences. In the second part of the study, the caliphate of the Umayyad State, which lasted for about ninety years, is emphasized. The political history of the Umayyads was discussed in general terms, and the caliphate period, which was the scene of the coup attempt, was examined in detail. In the conclusion part, a synthesis was made in line with the information conveyed, and the causes, results and the social structure of the coups in question were evaluated in general terms. As can be understood from the rumors, changing life conditions for various reasons pushed people to think differently, when the opposing voices found a suitable ground and environment, they took extremist steps against the current administration, and finally, the coup events, the effects of which would continue even years later, took place.
Coup movements until the collapse of the Abbasids in the history of Islam
Keywords: Din