Aksiyal Spondiloartrit Hastalarında Serum Endokan Seviyesinin ve Hastalık Aktivitesiyle İlişkisinin Araştırılması - Gündüz, Sevgi; Gündüz, İbrahim; Kaplan, İbrahim; Caglayan, Mehmet (My University, 2023)
Amaç: Spondiloartrit (SpA) terimi; ortak klinik, genetik, laboratuvar ve radyolojik özellikleri olan bir grup hastalığı tanımlayan ortak bir terimdir. Hastaları takipte kullanılabilecek duyarlı bir biyobelirteç maalesef yoktur. Yapılan çalışmalarla endokanın akut ve kronik enflamasyonun değişik basamaklarında önemli görevler üstlendiği gösterilmiştir. Biz bu çalışmada aksiyel SpA (axSpA) tanılı hastalarda serum endokan düzeylerini, bu düzeylerin klinik ve laboratuvar parametreler ile korelasyonunu araştırmayı amaçladık. Yöntemler: Çalışmaya “Assessment of SpondyloArthritis International Society (ASAS)” tarafından axSpA için geliştirilmiş ASAS sınıflandırma kriterlerine göre tanı almış axSpA hastaları ve bilinen hastalığı olmayan sağlıklı gönüllüler alındı. Demografik, klinik özellikleri ve laboratuvar verileri kayıt edildi. Eş zamanlı alınan serumda endokan düzeyleri “enzyme linked immunosorbent assay (ELİSA)” ile ölçüldü. Bulgular: Spondiloartrit grubu ile kontrol grubu arasında serum endokan düzeyleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık görülmedi (p: 0,084). Alt grup analizinde de 3 grup arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık görülmedi (p:0,175). Serum endokan düzeyi ile hemoglobin düzeyi arasında pozitif korelasyon (r:0,335 ve p:0,009), eritrosit sedimentasyon hızı (ESH) arasında negatif korelasyon (r:-0,32 ve p:0,010) görüldü. Serum endokan düzeyleri ile sabah tutukluğu süresi arasında anlamlılık düzeyine yaklaşan negatif korelasyon görüldü (r: -0,294 p: 0,022). Sonuç: Serum endokan düzeyleri değerlendirildiğinde, hasta ve kontrol grubu arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık görülmedi. Serum endokan düzeyleri bazı laboratuvar parametreleri arasında korelasyon görüldü. Bu moleküllerin axSpA patogenezindeki rolünün, tanı ve takipte kullanılmasının yerinin daha iyi anlaşılması için daha kapsamlı klinik çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünüyoruz.
Keywords: Ankilozan spondilit; Aksiyel spondiloartrit; endokan