Miyofasiyal ağrı sendromlu hastaların tedavisinde non-invazif ve invazif tekniklerin karşılaştırılması - Gül, Kürşat; Onal, Selami Ates (My University, 2009)
Amaç: Bu çalışmada, miyofasiyal ağrı sendromlu (MAS) hastalarda non-invazif teknikler olan transkütanöz elektriksel sinir stimülasyonu (TENS) ve lazer tedavileri ile invazif teknikler olan lidokain ve botulinum toksin-A tetik nokta enjeksiyonlarının etkinliği karşılaştırıldı. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Fırat Üniversitesi Hastanesi Algoloji polikliniğine başvuran ve MAS tanısı konulan 100 hasta alındı. Hastalar rastgele 25’er kişilik dört gruba ayrıldı. Birinci ve ikinci gruba bir ay boyunca sırası ile 60 seans TENS ve 20 seans lazer tedavisi, üçüncü ve dördüncü gruba ise lidokain ve botulinum toksin-A tetik nokta enjeksiyonu uygulandı. Lidokain, her hasta için haftada 2 kez olmak üzere toplam 8 kez ve her tetik nokta için %1’lik lidokain solüsyonundan 2 ml (20 mg) yapıldı. Botulinum toksin-A ise her hasta için bir kez olmak üzere her tetik noktaya 25 U (0.5 ml) yapıldı. Hastaların ağrı değerlendirmesi başlangıç, 15., 30. ve 45. günlerde olmak üzere vizüel analog skala (VAS), palpabl kas spazmı derecelendirmesi (PKSD) ve anesteziyometre ölçüm yöntemleri ile yapıldı. Bulgular: Gruplar arasında yaş, cinsiyet ve eğitim düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu. Tedavi sonrası VAS, PKSD ve anesteziyometre skorlarının hepsinde, botulinum toksin-A tetik nokta enjeksiyon tedavisinin lidokain tetik nokta enjeksiyonu, TENS ve lazer tedavilerine göre istatistiksel olarak daha olumlu sonuçlar verdiğini saptadık. Sonuç: Botulinum toksin-A tetik nokta enjeksiyonunun, lidokain tetik nokta enjeksiyonuna ve non-invazif tedavi yöntemlerinden TENS ve lazere göre daha etkili olduğu sonucuna varıldı.
Keywords: Anestezi; Romatoloji