Spermatozoon DNA' sı hasarı - Türk, Gaffari; Aksu, Emrah Hicazi; Bozkurt, Tanzer (My University, 2006)
Çeşitli iç ve dış nedenlerden dolayı DNA'da farklı düzeyde hasarlar meydana gelmektedir. Spermatozoon DNA'sı hasarına insan ve fare, at, domuz, balık gibi pek çok hayvan türünde rastlanmaktadır. DNA da oluşan bu hasarların başlıcaları; kromatin yapısının bozulması, DNA bazlarının oksidasyonu, yanlış eşleşmesi ve tubulin polimerizasyonun baskılanması, bazların kimyasal olarak değişmesi, kromatin yapısındaki anomaliler, DNA zincirinin kırılması, DNA-DNA ve DNA-protein çaprazlaşmaları, DNA da mutasyonlar gibi bir takım yapısal bozulmalardır. Spermatozoon DNA'sında şekillenen bu hasarların tespiti amacıyla basit hücre jel elektroforezi, tünel, spermatozoon kromatin yapısı ve 8-hidroksi 2-deoksiguanozin'in ölçümü gibi metotlar kullanılmaktadır. Spermatozoon DNA'sındaki hasar anormal embriyo gelişimi ve infertiliteye neden olmaktadır. Bu hasarların oluşmasını engellemek için değişik in vivo ve in vitro önlemler geliştirilmiştir. Bu derlemede spermatozoonun DNA yapısı, spermatozoon DNA'sı hasarına neden olan durumlar, hasarların tespit metotları ve bu hasarların oluşmasını engelleyecek çeşitli önlemlerle ilgili veriler sunulmuştur.
Keywords: Spermatozoa; DNA hasarı; sperm