Ratlarda kırık iyileşmesi üzerine probiyotiklerin etkisinin değerlendirilmesi - Tekin, Burak (Fırat Üniveristesi, 2026)
Kırık iyileşmesi, karmaşık ve çok aşamalı bir biyolojik süreçtir. Postoperatif dönemde bu sürecin etkin bir şekilde yönetilmesi komplikasyon risklerini azaltmak ve hastanın yaşam kalitesini en kısa sürede yeniden tesis etmek açısından büyük önem taşımaktadır. Son yıllarda bağırsak mikrobiyotasının sistemik etkileri üzerine yapılan çalışmalar, bu mikrobiyal dengenin kemik metabolizması üzerinde de rol oynayabileceğini ortaya koymuştur. Bu bağlamda probiyotiklerin kırık iyileşmesi üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla gerçekleştirilen bu çalışmada, deneysel olarak oluşturulmuş femur kırığı modeli kullanılmıştır. Çalışmada toplam 35 adet erkek Sprague Dawley rat, rastgele 5 eşit gruba (n=7) ayrılmıştır. Birinci grup negatif kontrol olarak belirlenirken, sonraki dört grupta bulunan 28 ratın sağ femur kemiklerinde deneysel kırık oluşturulmuştur. Kırık, retrograd intramedüller çivileme ile tespit edilmiştir. Tespit materyali olarak 18G branül iğnesi kullanılmıştır. Birinci, üçüncü ve beşinci gruplara çalışma planındaki yaşam süreleri boyunca 1 gr/kg/gün dozunda probiyotik karışımı 1 ml su içinde oral gavajla verilmiştir. İkinci ve dördüncü gruplara plasebo olarak sadece 1 ml su oral gavajla verilmiştir. İkinci ve üçüncü gruplar 14. günde sakrifiye edilmiştir. Birinci, dördüncü ve beşinci gruplar 28. günde sakrifiye edilmiştir. İyileşmekte olan kırık femurlar 7-14-21-28. günlerde radyolojik olarak, 14. ve 28. günlerde ise histopatolojik ve biyokimyasal yöntemlerle değerlendirilmiştir. Probiyotik grupları Grup 3 ve Grup 5 ile plasebo grupları Grup 2 ve Grup 4 arasındaki haftalık radyolojik inceleme değerleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0.05). 14. günde Grup 2 ve Grup 3 arasında histopatolojik inceleme değerleri ve biyokimyasal inceleme değerleri karşılaştırıldığında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0.05). 28. günde Grup 4 ve Grup 5 arasında histopatolojik inceleme değerleri ve biyokimyasal inceleme değerleri karşılaştırıldığında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0.05). Primer sonlanım olan 28. gün Lane ve Sandhu radyolojik skorları açısından probiyotik ve plasebo grupları arasında anlamlı fark saptanmamıştır; sekonder sonlanımlar (histoloji ve biyokimya) da bu bulguyu desteklemiştir. Çalışmamızda kullandığımız probiyotik karışımının ratlarda deneysel olarak oluşturulan femur kemiği kırığının iyileşmesi üzerine radyolojik, histopatolojik ve biyokimyasal sonuçlara bakıldığında iyileşme sürecini hızlandırıcı veya yavaşlatıcı bir etkisi tespit edilememiştir. Sonuçlar, uygulanan probiyotik karışımının kırık dışında iyileşmeyi olumsuz etkileyecek bir faktörün (örneğin osteoporoz, beslenme bozukluğu, enfeksiyon vb.) olmadığı sağlıklı genç erişkin ratlarda, sağlıklı kemik iyileşme sürecini hızlandırıcı ek bir fayda sağlamayacağını düşündürmektedir. Ancak probiyotiklerin bağırsak mikrobiyotasının sağlığı ve korunumu üzerine olumlu etkisi düşünüldüğünde, kemik iyileşmesinin fizyolojik sürecinin devamlılığını koruma amacıyla bir adjuvan olarak kullanılabileceğini değerlendirmekteyiz.

Fracture healing is a complex and multi-stage biological process. Effective management of this process in the postoperative period is crucial for reducing the risk of complications and restoring the patient's quality of life as quickly as possible. Recent studies on the systemic effects of gut microbiota have revealed that this microbial balance may also play a role in bone metabolism. In this context, this study, conducted to investigate the effects of probiotics on fracture healing, used an experimentally induced femur fracture model. A total of 35 male Sprague Dawley rats were randomly divided into 5 equal groups (n=7). The first group was designated as a negative control, while experimental fractures were induced in the right femur bones of 28 rats in the next four groups. The fracture was fixed by retrograde intramedullary nailing. An 18G cannula needle was used as the fixation material. The first, third, and fifth groups were given a probiotic mixture at a dose of 1 g/kg/day in 1 ml of water via oral gavage for the duration of their lifespan as planned in the study. Groups two and four received only 1 ml of water orally via gavage as a placebo. Groups two and three were sacrificed on day 14. Groups one, four, and five were sacrificed on day 28. Healing fractured femurs were evaluated radiologically on days 7, 14, 21, and 28, and histopathologically and biochemically on days 14 and 28. No statistically significant difference was found when comparing weekly radiological examination values between probiotic groups (Groups 3 and 5) and placebo groups (Groups 2 and 4) (p>0.05). No significant difference was found when comparing histopathological and biochemical examination values between Group 2 and Group 3 on day 14 (p>0.05). No significant difference was found when comparing histopathological and biochemical examination values between Group 4 and Group 5 on day 28 (p>0.05). No significant difference was found between the probiotic and placebo groups in terms of the primary endpoint, the Lane and Sandhu radiological scores on day 28; secondary endpoints (histology and biochemistry) also supported this finding. Based on the radiological, histopathological, and biochemical evaluations, no accelerating or delaying effect of the probiotic mixture used in our study was detected on the healing of experimentally induced femoral fractures in rats. The results suggest that, in healthy young adult rats without factors that could negatively affect fracture healing (such as osteoporosis, nutritional deficiencies, or infection), the administered probiotic mixture does not provide an additional benefit in accelerating the normal bone healing process. However, considering the positive effect of probiotics on the health and protection of the gut microbiota, we believe they could be used as an adjuvant to maintain the continuity of the physiological process of bone healing.
Evaluation of the effect of probiotics on fracture healing in rats
Keywords: Veteriner Hekimliği