KORONER KALP HASTALARI VE ÇEŞİTLİ RİSK FAKTÖRLERİNİ TAŞIYAN BİREYLERDE PARAOKSONAZ 1 AKTİVİTELERİ VE FENOTİPLERİNİN ARAŞTIRILMASI - ÖZDİN, MEHMET (Fırat Üniveristesi, 2003)
Koroner Kalp Hastalığı (KKH) nedeni ile endüstrileşmiş ülkelerde her yıl milyonlarca kişi ölmekte, mortalite nedenleri arasında ilk sırayı almaktadır. KKH'nın nedenlerinin bilinmesi, erken tanı yöntemlerinin belirlenmesi hayati önem taşımaktadır. HDL yapısında bulunan, LDL oksidasyonunu önleyen, antioksidan Paraoksonaz (PONİ) enzim aktivitesi ile fenotiplerinin önemli bir risk faktörü olduğu saptanmıştır. Bu çalışmada KKH'lannda tanısı alan ve etiyolojik risk faktörleri taşıyan bireylerde serum PONİ, arilesteraz (ARE) aktiviteleri ve Lp(a) düzeyleri ile diğer lipid bileşenleri arasındaki ilişki araştırıldı. Bu amaçla kardiyoloji kliniğine başvuran 80 KKH, 20 hipertansiyon ve 30 anjina pektoris tandı hasta, iç hastalıkları kliniğine başvuran 20 komplikasyonlu ve 20 komplikasyonsuz insüline bağımlı olmayan diabetes mellituslu (NIDDM) tandı hastanın serum PONİ, PONl(+NaCl) ile ARE aktivite ve spesifik aktiviteleri, Lp(a), apo A, apo B ve diğer lipid parametreleri araştırddı. KKH'lannda, hipertansiflerde, komplikasyonlu NIDDM'U hastalar ile sağlıkh sigara içenlerde PONİ, PONl(+NaCl), ARE aktivite ve spesifik aktiviteleri, kolesterol, apo A ve apo B düzeyleri sağlıkh kontrol grubu üe karşılaştvnldığında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptandı (p<0.05). KKH'lannda HDL, trigliserid ve VLDL, anjinalı hastalarda LDL, sağlıkh sigara içenlerde VLDL ile komplikasyonlu ve komplikasyonsuz NIDDM'lüerde LDL düzeyleri ile serum PONİ aktivitesi arasında orta düzeyde anlamlı bir ilişkinin mevcudiyeti saptandı (p<0.05). Serum PONİ aktivite ve spesifik aktiviteleri hasta gruplarda, sağlıkh kontrol grubuna oranla düşük, serum Lp(a) düzeyleri ise yüksek bulunmuştur (p<0.05). Düşük fenotipli (0.071-1.379) KKH'lannda (Fenotip A; %47.5) serum PONİ aktivitesi Ue ölçülen diğer parametreler arasında istatistiksel 1olarak anlamlı farklılık görülmemiştir (p>0.05). Yüksek fenotipli (2.770-3.990) KKH'lannda (Fenotip B; %15) serum PONİ aktivitesi ile serum HDL düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır ( p<0.05, r=0.588). KKH tanısında önemli parametreler olarak kabul edilen serum PONİ aktivite ve spesifik aktiviteleri ile serum Lp(a) düzeyleri çalışmamızda da anlamlı biyokimyasal belirteçler olarak saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Koroner kalp hastalığı, Paraoksonaz, Lipoprotein(a).

Coronary Artery Disease (CHD) is the major cause of mortality every year millions of people die because of CHD in developed countries. Therefore; knowing the reasons behind the development of CHD and determining the early diagnosis methods are vitally important. It was demonstrated that the enzyme activity and phenotypes of PON1, an oxidant enzyme in HDL' s structure that prevents the oxidation of LDL, were risk factors. In the present study we examined the relationship between serum PON1, ARE, Lp(a) and other lipid levels in different subjects with CHD etiology. For this purpose the serum PON1, PON1 (+NaCl), ARE activities and spesific activities, Lp(a), apo A, apo B and other lipid parameters were determined in 80 CHD patients, 20 hypertensive patients and 30 angina pectoris patients who were hospitalized in our cardiology clinics and 40 non insulin dependent diabetes mellitus (NIDDM) patients (20 of them with complications and 20 of them without complications) hospitalized in our internal clinics. There were statistically significant differences in PON1, PON1 (+NaCl), ARE activities and spesific activities, cholesterol, apo A, apo B levels in CHD group, hypertensive patients, NIDDM patients with complications and healthy smokers compared to ' healthy control group (p<0.05). Moderately significant relationships were found between serum PON1 activity and HDL, triglyserid and VLDL levels in CHD patients; LDL levels in patients with angina; VLDL levels in smokers and LDL levels in NIDDM patients with and without complications (p<0.05). Serum PON1 activity and spesific activities were lower and serum Lp(a) levels were higher in the patient group compared to the healthy control group (p<0.05). There was no statistically significantdifference between P0N1 activity and other measured parameters in the low ratio (0.071-1.379) phenotypic CHD patients (Phenotype A; % 47.5) (p>0.05). Statistically significant relationships between serum PON1 activity and serum HDL levels were determined in the high ratio (2.770-3.990) phenotypic CHD patients (Phenotype B; %15) (r=0.588). Serum Lp(a) levels PON1 activity and spesific activities known the most important parameters for diagnosis of CHD determined as significant biochemical indicators in our study. Key words: Coronary heart disease, Paraoxonase, Lipoprotein(a)
Keywords: Biyokimya; Biochemistry