Erken Çocukluk Dönemi Cinsel İstismarı İçin Rehabilitasyon Süreci ve Etkili Kuruluşlar - Taşkaya, Vural; Tuzcuoğlu, Necla (Fırat University, 2026)
Çocukluk çağı cinsel istismarı önemli bir halk sağlığı sorunudur ve dünya genelinde hızla artmaktadır. Özellikle kişiliğin şekillendiği erken çocukluk döneminde yaşanan cinsel istismar, bireylerde yetişkinlikte çeşitli fiziksel ve ruhsal bozukluklara yol açmakta ve daha fazla sağlık ve terapi ihtiyacı doğurmaktadır. Bu nedenle, istismarın önlenmesi ve rehabilitasyonu için etkili programların, terapi yöntemlerinin ve kurumların araştırılması büyük önem taşır. Bu çalışmada, erken çocuklukta cinsel istismar, rehabilitasyon yöntemleri ve etkili kurumlar güncel kaynaklar doğrultusunda derlenmiştir. Araştırmalara göre, rehabilitasyon sürecinde bilişsel davranışçı terapi en etkili yöntem olarak öne çıkarken, oyun terapisi çocuk gelişimine uygun olması nedeniyle özellikle istismarın açığa çıkarılmasında etkili bulunmuştur. Diğer terapi yöntemleri ise istismarın türüne ve çocuğun durumuna göre önem kazanmaktadır. Dünya genelinde ve Türkiye’de (örneğin Çocuk İzlem Merkezleri) çocuk cinsel istismarına karşı etkili çalışan birçok kurum bulunmaktadır. Ayrıca, okul öncesi dönemde kapsamlı bir cinsel eğitim programının hazırlanması ve aile farkındalığının artırılması önerilmektedir. Araştırmaların daha organize biçimde yürütülmesi ve yayınların bir araya getirilmesi de önemlidir.

Childhood sexual abuse is an important public problem and is rapidly increasing worldwide. Sexual abuse in early childhood, when a child's personality is shaped, leads to various physical and mental disorders in adulthood and more health and therapy needs. Therefore, investigating of effective programs, therapy methods and organizations about this issue is very important. In this study, sexual abuse in early childhood, rehabilitation and effective organizations were prepared as a review based on a literature review of current sources. By the researches, while cognitive behavioral therapy was the most effective in the rehabilitation process, play therapy was effective in the process of disclosing abuse due to its appropriateness for child development. Other therapy methods are important options depending on the situation of abuse. There are effective programs and organizations against childhood sexual abuse in the world, including the Child Monitoring Center in Turkey. Also, it is recommended to prepare a comprehensive sexual education program in the preschool period and to raise awareness of families. It was suggested that studies on sexual abuse be conducted in a more organized manner and that the publications be brought together.
Rehabilitation Process and Effective Organizations for Early Childhood Sexual Abuse
Keywords: Applied and Developmental Psychology (Other); Uygulamalı ve Gelişimsel Psikoloji (Diğer)