İneklerde kızgınlığın farklı devrelerinde elde edilen serviks ve vagina akıntılarında fiziksel ve kimyasal özelliklerle feromonların araştırılması - Bozkurt, Tanzer; Demirci, Eşref (My University, 1998)
Bu çalışma, kızgınlık gösteren ineklerde, kızgınlığın farklı devrelerinde elde edilen vagina ve serviks akıntılarında kızgınlığın erkeğe habercisi olan feromonlarm varlığını ve kimyasal yapısını araştırmak amacıyla planlanmıştır. Serviko-vaginal mukus örnekleri östrusta bulunan 104 inekten östrasun başında, ortasında ve sonunda rectal masaj yoluyla toplandı. Bu örnekler analizlere başlayıncaya kadar -15 ile -20 °C arasında muhafaza edildi. Serviko-vaginal mukusun Kloroform/Metanol, Dializ, Kolon Kromatografısi (Slica gel'le doldurulmuş) ve Dietüeter ile ekstraksiyon işlemleri yapıldı. Boğa denemesi sonucu müspet reaksiyon alman ekstraktların kimyasal yapısını tayin etmek için Ultraviyole-Visible, Infrared, $^1H$ -Nükleer Magnetik Rezonans ve Gaz/Kütle spektroskopisi kullanılarak spektrumları alındı. Serviko-vaginal mukus örneklerinde tespit edilen ortalama vizkozite 2.37+0.09, pH 7.46±0.06, kuru madde % 1.62+0.06, su % 98.37±0.07, Ca 10.06+0.06 mg/100ml, Na 12.11±0.05 mEq/1, K 118.04+0.66 mEq/l ve Mg 3.96 ±0.03 mg/100ml olarak bulunmuştur. Örneklerden yalnızca dietüeter ekstraksiyon işlemleri sonucunda elde edilen ekstraktlar boğa denemesi sonucu müspet netice vermiştir. Bu ekstraktların $^1H$ -NMR ve Gaz/kütle spektroskopileri sonucu dialkil substitüe benzen, tri substitüe fenol, ester, alken ve steroid fonksiyonel gruplarından 16 adet organik madde bulunmuştur. Sığır cervico-vaginal mukusunda feromonlarm bulunduğu, bunların dietüeter gibi düşük ısıda buharlaşan çözücülerle ekstrakte edilebileceği ve feromonlarm tayininde boğa denemesinin en güvenilir yol olduğu anlaşılmıştır.
Keywords: Kızgınlık; inek; fizikokimyasal özellikler; kızgınlık dönemi; servikal mukus; çiftleşme davranışı; vajinal akıntı; boğa; mukus; feromonlar