CİNSEL DİSFONKSİYON OLUŞTURULMUŞ YETİŞKİN ERKEK SIÇANLARDA KRONİK ASPROSİN UYGULAMASININ ERKEK ÜREME SİSTEMİ ÜZERİNDE OLASI ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI - TAN, FATİH (Fırat Üniveristesi, 2025)
Beyaz yağ doku hücrelerinden salgınan asprosin, açlık esnasında dolaşıma hızlı bir şekilde glikoz salınımına sebep olarak hepatik glikoz salınımını modüle eden protein yapılı bir glukojenik adipokindir. Asprosinin cAMP'ye bağlı bir yol aracılığıyla kan-beyin bariyerini geçerek oreksijenik AgRP nöronlarını doğrudan aktive ettiği ve OLFR734 adlı olfaktör reseptör aracılığıyla spermlerin fertilizasyonu için gerekli mobiliteye erişmesinde de görev aldığı bilinmektedir. Testis gibi üreme organlarının da tıpkı beyin gibi her an serbest glikoza ihtiyaç duyması, asprosinin karaciğerden glikoz salınımını modüle etme yeteneği sayesinde üreme fonksiyonları üzerinde de önemli bir role sahip olabileceğini düşündürmektedir. Bu düşünceden hareketle çalışmamızda, asprosinin hipotalamus-hipofiz-gonadal aks üzerindeki muhtemel fizyolojik rollerini ve paroksetin kaynaklı cinsel fonksiyon bozukluğu oluşturmuş sıçanlarda üreme fonksiyonları üzerindeki etkilerini ortaya çıkarmayı amaçladık. Tez çalışmamızda 60 adet Sprague Dawley ırkı erkek sıçan kullanılarak kontrol, sham kontrol, paroksetin, asprosin ve paroksetin+asprosin grupları (n=12) oluşturuldu. Oral gavaj yoluyla paroksetin (20 mg/kg/gün) uygulanırken, asprosin infüzyonu (500 ng/kg/gün) intraserebroventriküler kanül ile sağlandı. Davranış deneylerinin ardından sıçanların dekapitasyonu gerçekleştirilerek serum hormon düzeyleri, sperm parametreleri, histolojik incelemeler ve gen ifadesi analizleri için vücut sıvıları (kan, sperm) ve ilgili dokular (testis, beyin) alındı. Veriler değerlendirilirken SPSS23 programı kullanılarak p değerinin 0.05'ten küçük olduğu durumlar anlamlı kabul edildi. Çalışmamız sonucunda, asprosin infüzyonunun davranış deneylerinde ereksiyonu teşvik ettiği ve ejekülasyona ulaşmayı kolaylaştırarak cinsel motivasyonu artırdığı görüldü. Histolojik incelemelerde, paroksetin grubu sıçan testislerinde interstisyel alanda ödem ve vasküler konjesyon ile birlikte seminifer tübül bazal membranlarında ayrılmalar görülürken paroksetin+asprosin grubu sıçanlarında anlamlı iyileşmeler vardı (p<0.05). Gruplar arasında epididimis ağırlığı açısından farklılık yokken, paroksetin uygulamasının sperm konsantrasyonunu kontrol grubuna göre azalttığı (p<0.05) ve asprosinin sperm konsantrasyonunu ve total motiliteyi kontrol ve paroksetin grubuna kıyasla artırdığı görüldü (p<0.01). Serum hormon düzeyleri ile ilgili incelemelerimizde asprosinin prolaktin seviyesini azalttığı (p<0.05) oksitosin seviyesini artırdığı görüldü (p<0.01). PCR çalışmalarımızda, paroksetinin hipotalamusun DMH, ARC ve RP3V bölgelerinde kisspeptin ve RFRP3 ifadeleri üzerinde bir etkisi olmadığı görülürken, asprosin uygulanan grupta DMH bölgesindeki kisspeptin ve RFRP3 ifadelerinin kontrol, sham kontrol ve paroksetin gruplarına kıyasla anlamlı olarak arttığı görüldü (p<0.05). Paroksetin+asprosin grubunda kisspeptin ifadeleri asprosin grubuna kıyasla anlamlı olarak düşük bulunsa da diğer gruplara kıyasla anlamlı farklılık ifade etmemekteydi. Sonuç olarak asprosin uygulamasının erkek sıçanlarda üreme fizyolojisi üzerindeki potansiyel etkisi kapsamlı olarak ilk kez bu tez çalışmasıyla incelenmiştir. OLFR734 reseptörü ile etki eden asprosinin koku feromonları yoluyla erkek üremesindeki olumlu etkileri ve üremenin merkezi kontrolündeki muhtemel rolleri ortaya koyulmuştur. Çalışmamıza ait veriler, asprosinin ve dolayısıyla adipoz dokunun erkek üreme fizyolojisinde önemli rolleri olabileceğine dair güçlü kanıtlar barındırmaktadır.

Asprosin, a glucogenic adipokine secreted by white adipose tissue cells, is a proteinaceous glucogenic adipokine that modulates hepatic glucose release by causing rapid release of glucose into the circulation during fasting. It is known that asprosine crosses the blood-brain barrier through a cAMP-dependent pathway and directly activates orexigenic AgRP and plays a role in sperm motility essential for fertilization through the olfactory receptor OLFR734. The fact that reproductive organs such as testes, like the brain, need free glucose at all times suggests that asprosin may also have an important role in reproductive functions. Based on this idea, we aimed to reveal the effects of asprosin on the hypothalamic-pituitary-gonadal axis and on reproductive functions in rats with paroxetine-induced sexual dysfunction. In our thesis study, 60 male Sprague Dawley rats were used as control, sham control, paroxetine, asprosine and paroxetine+asprosine groups (n=12). Paroxetine was administered via oral gavage, while asprosine infusion was administered via intracerebroventricular cannula. Following the behavioral experiments, rats were decapitated and body fluids and related tissues were collected for serum hormone levels, sperm parameters, histological examinations and gene expression analysis. SPSS 23 was used to evaluate the data and p values less than 0.05 were considered significant. As a result of our study, it was observed that asprosine infusion promoted erection in behavioral experiments and increased sexual motivation by facilitating ejaculation. In histologic examinations, paroxetine group rats showed edema and vascular congestion in the interstitial area and separation of the basement membranes of the seminiferous tubules, while paroxetine+asprosine group rats showed significant improvements (p<0.05). While there was no difference in epididymis weight between the groups, paroxetine treatment decreased sperm concentration compared to the control group (p<0.05) and asprosine increased sperm concentration and total motility compared to the control and paroxetine groups (p<0.01). In our investigations on serum hormone levels, asprosine decreased prolactin level (p<0.05) and increased oxytocin level (p<0.01). In our PCR studies, kisspeptin and RFRP3 expressions in the DMH region were found to be significantly increased in the asprosin-administered group compared to the control, sham control and paroxetine groups (p<0.05). Although kisspeptin levels were significantly lower in the paroxetine+asprosine group compared to the asprosine group, there was no significant difference compared to the other groups. In conclusion, this thesis is the first comprehensive study to investigate the potential effects of asprosin administration on reproductive physiology in male rats. The findings demonstrate that asprosin, acting through the OLFR734 receptor, exerts positive effects on male reproduction via olfactory pheromone pathways and may play a role in the central regulation of reproduction. The data obtained in this study provide strong evidence that asprosin and thus adipose tissue may have significant roles in the regulation of male reproductive physiology.
Investigation of the potential effects of chronic asprosin administration on the male reproductive system in adult male rats with induced sexual dysfunction
Keywords: Fizyoloji