HUKUK'UL LACIIN FI'L KONUNI'L DÜUELIYY VE'L FIQHI'L İSLAMIYYI (???? ???????? ?? ??????? ?????? ?????? ????????) - MAHMOOD, FARSAT AHMED (Fırat Üniveristesi, 2020)
Bu araştırma, uluslararası hukuk ve İslam fıkhında mülteciler ve onların kanuni haklarını ele almaktadır. Ayrıca mültecilerin bu haklarından kanunların, anlaşmaların, dünya insan hakları örgütlerinin ortaya koyduğu uluslararası beyannamelerin ve İslam fıkhının öngördüğü şekilde yararlanıp yararlanmadıklarını da araştırmaktadır. Bu araştırma uluslararası hukuk ve İslam fıkhında var olan bütün kanun, doktrin ve hükümleri ve bunların bu önemli insani sorun karşısındaki konumlarını açıklamayı hedeflemektedir. Aynı şekilde yürürlükteki kanunların mültecilere uluslararası anlaşmaların ve beyannamelerin vaat ettiği hakları vermemelerine, devletlerin ve uluslararası sistemlerin mülteci hakları ve sorununu yeteri kadar önemsememelerinin ve bazen kendi çıkarları için onların haklarını görmezden gelmelerinin sebep olduğunun ortaya konması hedeflenmektedir. Ya da buna mültecilerin, yürürlükteki kanunlar ve İslam fıkhının belirlediği meşru haklarının tam olarak bilincinde olmamalarının sebep olduğu ortaya konmuştur. Ancak günümüzde mülteci sorunuyla başa çıkma yöntemi, devletlerin maddi, idari ve kanuni çeşitli engeller koyarak onların ülkelerine gelişini engelleme ya da onları, kendi ülkelerinde hâkim olan durum ne kadar emniyetsiz ve istikrarsız olsa da oraya dönmeye zorlama şekline dönüşmektedir. Bu çalışmanın ana hedefine ulaşmak için hak ve iltica kavramları, iltica etmeye yol açan sebepler ve iltica şartları açıklanmıştır. Uluslararası hukuk ve İslam fıkhının zorunlu kıldığı haklar ve sorumluluklar ile uluslararası düzeyde mülteci haklarının korunması ve bunun yolları ele alınmıştır. Ayrıca bu çalışmada mültecilerin uluslararası hukuktaki ve İslam hukukundaki yasal statüleri ile iltica talep eden kişiye kanun tarafından getirilen sınırlamalar açıklanmıştır. Uluslararası anlaşmaların ışığında mülteci haklarının korunması, uluslararası hukuk ve İslam hukukunda iltica hakkını belirleyen ilkeler izah edilmiştir. Uluslararası hukuk ve İslam fıkhında iltica çeşitleri ile ilticanın sona ermesi durumuna da değinilmiştir. Aynı şekilde uluslararası hukuk ile İslam fıkhı arasına mülteci hakları bağlamında ortaya çıkmış şüphe ve ihtilaflar ile 'kanun ve fıkıhta' ilticayı sona erdiren durumlar genel hatlarıyla izah edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Hak, İltica, Mülteci Hakları, Uluslararası Hukuk, İslam fıkhı, Uluslararası koruma

This topic studies the importance of refugees and their legitimate rights in international law and Islamic law. Do refugees get their rights in accordance with international law, conventions and statements alleged by international human rights organizations and Islamic law? Alternatively, not! This research aims to clarify all the laws, teachings, and provisions provided for in international law and Islamic law and to take responsibility by both of them with regard to this important humanitarian issue. As well as not granted the legitimate rights of refugees, according to the claimed by the international conventions and declarations, because of the lack of interest by several countries and international regulations for the rights and refugee issues, and also sometimes they turn a blind eye and conspire on their rights to save their own private benefit. However, the reality of dealing with the issue of refugees today has changed with the averse of States to receive refugees by setting up many physical, administrative and legal barriers to obstructing the arrival of refugees or forcing them to return to their country of origin even if the conditions are insecure and unstable. In order to arrive at the objective of this research, I have clarified the concept of right and asylum, the reasons for asylum and the conditions of asylum as well as the rights and duties stipulated in international law and Islamic law, and protecting the rights of refugees internationally and mechanisms for the protection of refugees and clarifying the legal status of refugees in international law and Islamic law. And determine the legal status of the asylum seeker, clarify the protection of the rights of refugees in the light of international agreements, as well as principles governing the right of asylum in international law and Islamic jurisprudence, and clarify the types of asylum in international law and Islamic jurisprudence. And the end of asylum in international law and Islamic jurisprudence, as well as the similarities and differences in refugee rights between international law and Islamic jurisprudence, and the questions that end with asylum in "law and jurisprudence" in some detail. Keywords: Right, asylum, rights of refugees, international law, Islamic law, International Protection
Uluslararası hukukta ve İslam hukukunda mülteci hakları (Refugee rights in the international law and Islamic law)
Keywords: Din; Hukuk