AİLELERİN BAKIŞ AÇISI İLE TUNCELİ İLİNDEKİ ÖĞRENCİLERİN TEOG BAŞARILARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER - DEMİR, NİLGÜN (Fırat Üniveristesi, 2019)
Eğitim; öğretmen, öğrenci ve veli üçgeninden oluşan oldukça büyük bir platformdur. Öğrencilerin akademik başarılarının altında yatan önemli bir etkende ebeveynlerin, çocuklarının eğitimlerine nasıl bir yaklaşım sergiledikleridir. Anne – babaların eğitim sürecini algılayışları, bu sürece katılımları, öğrenciye yönelik beklentileri, öğretmenle olan ilişkileri, sosyo-ekonomik durumları gibi pek çok durum, öğrencilerin akademik başarılarını olumlu veya olumsuz etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı, TEOG başarı sıralamasında, Türkiye birincisi olan Tunceli'de, ailelerin bakış açısı ile öğrencilerin TEOG başarılarını etkileyen değişkenlerin saptanması ve ebeveynlerin bu başarıya olan katkısının incelenmesidir. TEOG sınavını konu edinen araştırmanın evrenini, Tunceli illinde TEOG sınavına giren öğrencilerin, anne – babaları oluşturmaktadır. Bu kişiler, Tunceli'de devlet ortaokullarında ve özel ortaokulda okuyan ve 2016-2017 yılında TEOG sınavına girmiş öğrencilerin anne – babalarıdır. Araştırmada, TEOG sınavında, başarılı olmuş ve bir eğitim kurumuna yerleşmiş öğrencilerin ailelerine, 69 sorudan oluşan bir anket uygulanmıştır. Anketin içeriği, öğrenciler ile ilgili bazı kişisel bilgileri, onların TEOG başarılarına ilişkin bilgileri ve öğrencilerin TEOG başarılarını belirleyen değişkenleri ortaya çıkartmayı amaçlayan soruları kapsamaktadır. Bu çalışma, tarama modelinde yapılan niceliksel türde, betimsel bir araştırmadır. Tunceli son üç yıldır liselere yerleştirme için kullanılan Temel Eğitimden Ortaöğretime Geçiş (TEOG) sınavlarında Türkiye birincisi olmuş bir ildir. İl ayrıca, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK, 2016) İllerde Yaşam Endeksi Araştırması'na göre de eğitimde en başarılı ildir. Temel Eğitimden Ortaöğretime Geçiş (TEOG) sınavlarında, Türkiye'de önemli dereceler kazanan ve başarısı ile birçok kurum ve kişinin dikkatini üzerine çeken Tunceli'de yapılan bu araştırmanın bulguları şunlardır. Ebeveynlere göre, çocukların, akademik kariyerlerine nasıl yön verdikleri, hangi önlemleri, ne derecede aldıkları, rehber edindikleri davranış kalıpları, motivasyon ve kaygı düzeyleri ve ders çalışma alışkanlıklarına sahip olma düzeyleri onları TEOG'da, başarıya ve başarısızlığa götüren stratejilerdir. Aile boyutu ile demokratik bir anne baba tutumuna sahip olma, çocukların sosyal, kültürel ve psikolojik taleplerine cevap verme, akademik yaşantısını önemseme ve hayatlarında gerekli yardım ve düzenlemelerde bulunma gibi özellikler, öğrencilerin TEOG başarısını olumlu etkilemektedir. Ailelere göre, öğretmenlerin öğrencilere yönelik tutumu, sınıf yönetimi, ders anlatım tarzı, ilgisi, onları sınava ve derse motive etme beceresi de TEOG başarısını etkilemektedir. Benzer şekilde, ebeveynler için; okulun sahip olduğu fiziksel, sosyal ve kültürel imkânlar, okul yönetiminin öğrenciye yaklaşımı, idarenin sahip olduğu özellikler, etkili ve ulaşılabilir bir rehberlik servisine sahip olma durumu da çocuğun TEOG başarısında etkili bir başka değişkendir. Son olarak, öğretim programının içeriği, TEOG sınav sistemi ile örtüşüp örtüşmediği ve nasıl uygulandığı aynı şekilde çocuklarının TEOG başarılarında belirleyici değişkenlerden birisi olarak aileler tarafından dile getirilmiştir. Eğitim sisteminin önemli bir bileşeni olan ailelerin, çocuklarına ait TEOG başarılarının altında yatan nedenlere ilişkin görüşlerini merkeze alan bu araştırma, alan yazında önemli bir eksikliği gidermeye yönelik bir çalışmadır.

Education is a quite big platform that consists of teacher, student and parents triangle. One of the important factors which affect the academic successes of students is how their parents have an approach to their education. Many situations such as parents's minds and attendance to education process, parents's expectatiton from the student, relationship with teacher and socioeconomic conditions, affect students academic success positively or negatively. The purpose of this study is to determine the variables affecting students' TEOG achievements with the perspective of the families in Tunceli that became the first ranking in Turkey in TEOG success and examine the contribuiton of parents to this success. The parents whose students took part in TEOG exam in Tunceli, form the universe of the research that is about TEOG exam. These parents are parents of the students studying at public and private secondary school and having taken TEOG exam in 2016-2017. In this research, a 60 question questionnaire was applied to the families whose students became successfull in TEOG exam and got accepted into an educational institution. The questionnarie conatins questions that aim to determine the students' some personal information about their TEOG achievements and the variables affecting students' TEOG achievements. This study is a descriptive research being done in quantification type in scanning model. Tunceli is a province that has been first in Enterance to High School Exam (TEOG), which is used to enterance for high schools, in Turkey for three years. Furthermore, this province is the most successful city according to Turkish Statistical Institute's (TUIK 2016) cities' life index research. The research, being done in Tunceli that took attention of many institutions and people with it is acievements in Entrance to High School Exams (TEOG) in Turkey, has these results: How students direct their academic career according to their parents, which precautions are taken,students' behaviour patterns, students' motivation and anxiety level and their study habits and strategicies providing success or failure in TEOG. The features, such as having a democratic family attitude, satisfying students' sociocultural and psychological demands, caring their academiş life, helping them in their life, affect their TOEG achievements positively. According to families, attitude of teachers towards to students, classroom management, the style of lecture, teachers' ability to motivate students' to the exam and lessons, also affect TEOG success. Similarly the physical and sociocultural opportunities of school, attitude of school principals towards students and an affective and accesible counseling service, are another effective factor according to families. Finally the content of education program, its compliance with TEOG system, and how to apply the exam was expressed as significative factors on students' TEOG achievements by their families. This survey, focusing on the opinions of families, being an important component of the education system, on students' TEOG achievements, is a study for filling an important gap in the literature.
Factors affecting the TEOG achievements of the students in Tunceli with the perspective of families
Keywords: Eğitim ve Öğretim