Yarış Atlarında Yumuşak Damağın Dorsale Deplasmanının İnsidansının Araştırılması - Kayapınar, Sema Dilan; Sevim, Mustafa; Han, Mehmet Cengız (My University, 2023)
Bu çalışmada safkan Arap ve İngiliz yarış atlarında görülen yumuşak damağın dorsale deplasmanı (YDDD)’nın insidansının araştırılması amaçlandı. Çalışmanın materyalini Elazığ hipodromuna getirilen safkan 400 at oluşturdu. İdman ve yarış sonrası muayeneye getirilen atlar travaya alındı. Dudak veya kulağa yavaşa takılarak hayvanlar zapt-ı rap altına alındı ve endoskopik muayeneye hazır hale getirildi. Endoskopik muayenede aparat nasal ventralden girilerek hava keseleri, epiglottis, larinks kıkırdakları ve yumuşak damak muayeneleri yapıldı. Muayene esnasında hayvana yutkunma refleksleri yaptırılarak, yumuşak damağın epiglottis üzerinden ayrılıp ayrılmamasına bakıldı. Atlarda YDDD hastalığının cinsiyete göre görülme sıklığı erkeklerde %32.8, dişilerde %25.0, ırklara göre Arap atlarında %30.6, İngiliz atlarında %28.5 olarak belirlendi. Hastalığın cinsiyet ve ırklara bağlı görülme oranlarında istatistiki bir farklılık saptanmadı. Atlarda YDDD hastalığının yaşa göre görülme sıklığı, yaş artıkça %3.6 oranından %76.2 oranına doğru lineer bir artış gösterdi. Hastalığın ileri yaşlarda daha fazla görüldüğü tespit edildi. YDDD tanısı konulan atlar, termo koterizasyon yöntemi kullanılarak tedavi edildi ve atlarda eskiye dönük performanslarını yakaladıkları görüldü. Sonuç olarak; 400 adet atta yapılan araştırmada hastalığın görülme insidansının %29.5 olduğu ve yaş ilerledikçe görülme sıklığının arttığı tespit edildi.
Keywords: At; deplasman; Yumuşak damak