TÜRKİYE'DE TELEVİZYON YENİ MEDYA İLİŞKİSİ BAĞLAMINDA ŞÖHRET KÜLTÜRÜ: YILDIZLARDAN FENOMENLERE - SALGAR, NESRİN ÖZTÜRK (Fırat Üniveristesi, 2019)
Televizyon ve yeni medya mecraları gerek toplumsal gerekse gündelik hayatta varlığını en fazla hissettiğimiz iletişim araçlarındandır. 1960'lı yıllarda hayatımıza giren televizyon yayıncılığı, 1980'lerle birlikte siyasi, ekonomik ve toplumsal alanlarda yaşanan dönüşümler temelinde köklü bir yeniden şekillenme sürecine girmiştir. Bu kapsamda, kamu tekelinden özel televizyon kuruluşlarının faaliyete geçtiği ve alanda ticari yapılanmanın giderek ağırlık kazandığı bir dönem başlamıştır. Böylece yayıncılık alanında da ekonomik önceliklerin ön plana çıktığı bir yapılanma gerçekleşmiştir. Yeni medya teknolojileri ve küresel yapılanma temelinde yayıncılık biçimlerinin değişmesi ve alanın uluslararası niteliğinin giderek belirginleşmesi ile televizyon program formatları da bu yeni yapılanma mantığı temelinde köklü dönüşümler geçirmiştir. Televizyon yayıncılığında yaşanan bu değişim ve dönüşümler kültürel anlamda da birçok değişime neden olmuştur. Bu değişimlerden bir tanesi de sinemayla birlikte ortaya çıkan star sisteminde yaşanmıştır. Televizyon içeriklerinin tabloidleşme eğiliminin belirginleşmesiyle, magazin programlarının ve reality türünde yapımların ön plana çıkmasıyla şöhret olan insanların özel hayatları, yaşam biçimleri bu programlarda yer almış, hatta bu programcılık anlayışı sıradan insan ile starlık arasındaki sınırları giderek bulanıklaştırmıştır. 1980'lerden sonra özel hayatı ve yeni yaşam biçimlerini ekranlarda yoğun bir biçimde kullanma eğilimi sıradan insanı bu dünyanın bir parçası olarak konumlandırma ve hatta giderek daha fazla ön plana çıkarmada temel bir rol oynamıştır. Bu süreçte televizyon yayıncılığı sektöründe yaşanan değişimlerle birlikte televizyon ve yıldız ya da şöhret olma biçimleri arasındaki ilişki de dönüşüm geçirmiştir. Özellikle reality showlarla birlikte sıradan insanların şöhret olarak gördükleri insanlar gibi ekranlardaki yerlerini alma hayal ve istekleri belirginleştirilmektedir. Günümüzde ise yeni medya teknolojileri temelinde ortaya çıkan sosyal medya kullanımı televizyon endüstrisinin ortaya çıkardığı yeni şöhret olma mantığını sürdürme ve daha erişilebilir olarak konumlandırmaya aracılık etmektedir. Bu bağlamda, televizyon endüstrisi ile yeni medya mecraları arasındaki etkileşimin şöhret kültürünü nasıl şekillendirdiğini, bunun daha temelde medya endüstrisinin yapılanış biçimiyle bağlantılarını analiz etmek önem kazanmaktadır. Bu çalışmada böyle bir düşünceden hareket ederek, Türkiye'de televizyon programcılığının yapılanış biçimiyle yeni medya mecraları arasındaki bağlantı üzerinden, şöhret kültürünü analiz etmeye odaklanmaktadır. Yeni medya ile geleneksel medya içeriklerinin yakınsaması şöhret kültürünün işleyişi üzerinden analiz edilmektedir. Bu kapsamda çalışmada, şöhret kültürünün geleneksel medyadan yeni medyaya uzanan dönüşümü temelinde, günümüzde televizyon endüstrisinde şöhret olma biçimlerinin yeni medya mecralarında şöhret olup üne kavuşan örnek isimler üzerinden nasıl yeniden şekillendiğinin izi sürülmekte ve geleneksel medya ile yeni medyanın yakınlaşması ele alınmaktadır.

Television and new media are one of the most common means of communication in social and daily life. Television broadcasting, which entered into our lives in the 1960s, entered into a radical reshaping process in the 1980s on the basis of transformations in political, economic and social fields. In this context, a period began in which private television institutions from the public monopoly began to operate and commercial structuring in the field gained more weight. Thus, in the field of broadcasting, an economic restructuring was realized. With the change in the forms of broadcasting on the basis of new media technologies and global structuring and the international character of the field becoming increasingly evident, television program formats have undergone radical transformations on the basis of this new structuring logic. These changes and transformations in television broadcasting have caused many changes in cultural terms as well. One of these changes was the star system that emerged with the cinema. With the tendency of tabloidization of television contents to become prominent, magazine programs and reality-type productions come to the forefront, the personal lives and lifestyles of people who are stars or stars have been included in these programs, and even this programming understanding has blurred the boundaries between ordinary people and stardom. After 1980s, the tendency to use private life and new life styles intensively on the screens played a fundamental role in positioning the ordinary person as a part of this world and even more prominently. Along with the changes in the television broadcasting sector, the relationship between television and star or celebrity transformed. Especially with reality shows, the dreams and aspirations of taking place on the screens like ordinary people are seen as fame are clarified. Nowadays, the use of social media, which emerges on the basis of new media technologies, mediates to maintain the logic of being the new fame of the television industry and to position it as more accessible. In this context, it is important to analyze how the interaction between the television industry and the new media mediates the culture of fame, and more fundamentally, its relevance to the way the media industry is structured. Acting on such an idea in this study, with the configuration of television programming in Turkey via the connection between the new form of media channels, it focuses on analyzing the celebrity culture. The convergence of new media and traditional media content is analyzed through the functioning of fame culture. In this context, on the basis of the transformation of fame culture from traditional media to new media, the traces of how the forms of fame in the television industry are being reshaped through the example names that have gained fame in the new media channels are traced and the convergence of traditional media with new media is discussed.
Celebrity culture in the context of the relationship between television and new media in Turkey: From stars to social media influencers
Keywords: İletişim Bilimleri