FUZULİ`NİN BENG Ü BADE`Sİ KAYNAK, KONU ÜSLUP VE ŞEKİL YÖNÜNDEN İNCELEME) - KÖLEOĞLU, MEHMET (Fırat Üniveristesi, 2002)
Bu çalışmamızda, Fuzûlî' nin Beng ü Bade adlı eserini kaynaklarıyla beraber vermeye çalıştık. Bu çalışmamız, Beng ü Bâde'den önce yazılmış eserlerin incelenmesi ve Beng ü Bade ile ortak yanlarının ortaya konulmasıyla sona ermiştir. Bunu yaparken öncelikle Beng ü Bade' yi değişik yönlerden incelemeye aldık. İçinde geçen hikâyeleri, konulan, dil ve üslûp özelliklerini, şekil incelemesini ayrıntılı olarak ele aldıktan sonra, kendisi gibi benzer özellikler gösteren başka şâirlerin eserlerini de incelemeye başladık. Diğer eserlerin, Beng ü Bâde'ye kaynaklık teşkil edecek yanlarını teker tekrer tesbit ettikten sonra bunların ortak yönlerim işlemeye başladık. Gerek Beng ü Bade içindeki, gerekse diğer eserlerde benzeyen yönleri, karşılaştırmalı olarak işledikten sonra da Beng ü Bâde'yi kendi içinde ele aldık. Böylece çalışmamız, hem kaynaklarını kapsadı hem de Beng ü Bâde'yi işleyen bir çalışma haline geldi. ' Bu konuda elimizden geldiğince geniş kaynak taraması yapmaya çalıştık. Bu tarama yer yer Fuzûlî' nin diğer eserlerinin yanında tarihî kaynaklara kadar uzandı. Çünkü çalışmamız devam ederken Beng ü Bade' nin tarihî, birtakım olaylarla da ilişkisi olabileceği aklımıza geldi. Sonuçta Beng ü Bâde'yi ve kendisinden önce sembolik karakterde yazılmış başka eserleri konu, hikâye, zaman, dil ve şekil bakımından bir noktada toplamaya ve hepsinin ortak özelliklerini çıkarmaya gayret ettik. ABSTRACT When having a look at Bengü Bade we can easily understand that each hero of the work is an inhuman creature and İt is a symbolic work -in- this respect Each hero symbolizes an idea or a feeling. The characters such as Beng, Bade and others exist in nearty all societies. Now, we dont mention the information on features of the heroes. You can find detailed information on this subject in the following chapleis of this work what we want to emphasize indeed here, there many other Works resembling Fuzuli' s this imaginative work. There are a lot of such kind of symbolic Works in our literature both after and before Bengü Bade. İn the first parts of our work we are going to try to emerge the characteristics and differences of the similar Works to Bengü Bade. While qe are doing this, our key point will be the general characteristics of symbolic Works like Bengü Bade After mentioning the respective features of other Mesnevi type poems in which imaginative heroes take part, we are going to handle its resembling and unresenbling aspects to Bengü Bade, This comparison part carries a general characteristic ever though it isntunder a different title. While making comparison, the subjects, covering of the subjects, characters and their features, their ideas, shopes, meties and style features of Works will be taken into onsideration. Furttermore, resenbling and unresebling features of Works to Bengü Bade will be cavered later.

ÖZET Bu çalışmamızda, Fuzûlî' nin Beng ü Bade adlı eserini kaynaklarıyla beraber vermeye çalıştık. Bu çalışmamız, Beng ü Bâde'den önce yazılmış eserlerin incelenmesi ve Beng ü Bade ile ortak yanlarının ortaya konulmasıyla sona ermiştir. Bunu yaparken öncelikle Beng ü Bade' yi değişik yönlerden incelemeye aldık. İçinde geçen hikâyeleri, konulan, dil ve üslûp özelliklerini, şekil incelemesini ayrıntılı olarak ele aldıktan sonra, kendisi gibi benzer özellikler gösteren başka şâirlerin eserlerini de incelemeye başladık. Diğer eserlerin, Beng ü Bâde'ye kaynaklık teşkil edecek yanlarını teker tekrer tesbit ettikten sonra bunların ortak yönlerim işlemeye başladık. Gerek Beng ü Bade içindeki, gerekse diğer eserlerde benzeyen yönleri, karşılaştırmalı olarak işledikten sonra da Beng ü Bâde'yi kendi içinde ele aldık. Böylece çalışmamız, hem kaynaklarını kapsadı hem de Beng ü Bâde'yi işleyen bir çalışma haline geldi. ' Bu konuda elimizden geldiğince geniş kaynak taraması yapmaya çalıştık. Bu tarama yer yer Fuzûlî' nin diğer eserlerinin yanında tarihî kaynaklara kadar uzandı. Çünkü çalışmamız devam ederken Beng ü Bade' nin tarihî, birtakım olaylarla da ilişkisi olabileceği aklımıza geldi. Sonuçta Beng ü Bâde'yi ve kendisinden önce sembolik karakterde yazılmış başka eserleri konu, hikâye, zaman, dil ve şekil bakımından bir noktada toplamaya ve hepsinin ortak özelliklerini çıkarmaya gayret ettik. ABSTRACT When having a look at Bengü Bade we can easily understand that each hero of the work is an inhuman creature and İt is a symbolic work -in- this respect Each hero symbolizes an idea or a feeling. The characters such as Beng, Bade and others exist in nearty all societies. Now, we dont mention the information on features of the heroes. You can find detailed information on this subject in the following chapleis of this work what we want to emphasize indeed here, there many other Works resembling Fuzuli' s this imaginative work. There are a lot of such kind of symbolic Works in our literature both after and before Bengü Bade. İn the first parts of our work we are going to try to emerge the characteristics and differences of the similar Works to Bengü Bade. While qe are doing this, our key point will be the general characteristics of symbolic Works like Bengü Bade After mentioning the respective features of other Mesnevi type poems in which imaginative heroes take part, we are going to handle its resembling and unresenbling aspects to Bengü Bade, This comparison part carries a general characteristic ever though it isntunder a different title. While making comparison, the subjects, covering of the subjects, characters and their features, their ideas, shopes, meties and style features of Works will be taken into onsideration. Furttermore, resenbling and unresebling features of Works to Bengü Bade will be cavered later.
Keywords: Türk Dili ve Edebiyatı; Turkish Language and Literature