UZAY VEKTÖR DARBE GENİŞLİK MODÜLASYONU İLE ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORUN HIZ KONTROLÜ

Abstract

Yüksek Lisans Tezi UZAY VEKTÖR DARBE GENİŞLİK MODÜLASYONU İLE ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORUN HIZ KONTROLÜ Hakan ÇELİK Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektrik-Elektronik Mühendisliği 2004, Sayfa: 112 Son yıllarda güç elektroniği ve mikroişlemci teknolojilerindeki büyük gelişmeler ile birlikte, elektrik motorlarının kontrolünde kullanılan evirgeç tipi DC-link çeviricilerde büyük ilerlemeler sağlanmıştır. Bu ilerlemelere bağlı olarak asenkron motorların hız ve moment kontrolü daha kolay bir şekilde yapılabilmektedir. Evirgeç tipi DC-link çeviricilerde kullanılan darbe genişlik modülasyonu teknikleri evirgecin çıkış performansını doğrudan etkilemektedir. Darbe genişlik modülasyonu (PWM) tekniklerinde en çok bilinen ve endüstride yaygın bir şekilde kullanılanı sinusoidal PWM tekniğidir. Sinusoidal PWM, bir referans sinusoidal dalga ile taşıyıcı dalganın karşılaştırılması temeline dayanır. Mikroişlemcilerde bu karşılaştırma işleminin gerçek zamanlı olarak yapılması mümkün değildir. Bu problem referans sinusoidal dalganın düzenli olarak örneklenmesiyle ortadan kaldırılabilir. Sinusoidal PWM'de lineer modülasyon bölgesi için çıkış geriliminin DC- link geriliminden büyük olamaması durumu, bu modülasyon tekniğine alternatif bir modülasyon tekniğinin oluşmasını sağlamıştır. Bu modülasyon tekniği uzay vektör PWM tekniği olarak bilinir. Uzay vektör PWM tekniğinde çıkış gerilimi istenilen yüksek değerlere çıkabilmekte ve dijital olarak gerçekleştirilebilmektedir. Uygulaması kolay, fakat PWM işaretlerini üretmek için gerekli olan sürelerin hesaplanması karmaşık işlemler gerektirmektir. Bu karmaşık işlemler son yıllarda mikroişlemci teknolojisindeki ilerlemeler ile birlikte kolayca çözülebiîmektedir. Bu tez çalışmasında, modülasyon tekniklerinin Matlab/Simulink ortamında benzetimleri yapılarak, kapsamlı bir şekilde karşılaştırılması yapılmıştır. Ayrıca gerilim kaynaklı evirgeçten beslenen üç fazlı asenkron motorun V/f hız kontrolü yapılarak, uzay vektör PWM'in gerçek bir sistem üzerinde diğer modülasyon tekniklerine göre üstünlükleri gösterilmiştir. Anahtar Kelimeler: Üç fazlı asenkron motor, Uzay vektör PWM, V/f hız kontrolü, Simulink. XII