Ören Çayı havzası'nın (Elazığ) yeraltı suyu kimyası incelemesi

Abstract

İnceleme alanı Elazığ il merkezinin batısında yer almaktadır. Ören Çayı Havzası'nın en yaşlı birimini Permo-Triyas yaşlı Keban Metamorfitleri oluşturur. Bu birim mikaşist ve daha çok kristalize kireçtaşlarından meydana gelmiştir. Elazığ Mağmatitleri diyorit, granodiyorit, diabaz, bazalt, andezit ve tüflerden ibarettir. Tanesiyen-Alt Eosen yaşlı Seske Formasyonu kumtaşı ve kireçtaşlarından ibarettir. Lütesiyen-Ust Oligosen yaşlı Kırkgeçit Formasyonu kumtaşı, çakıltaşı ve kireçtaşından meydana gelmiştir. Pliyosen yaşlı göl oluşuklarını, birbiriyle yanal geçişli olan silt, kumtaşı ve kireçtaşları oluşturur. İnceleme alanındaki kaynak ve kuyu sularında en fazla bulunan iyonlar $(HCO_3)^{-1}$, $Ca^{+2}$ ve $Mg^{+2}'dur. Tahlil sonuçlarına göre katyon ve anyonların sıralanışı; $r(HCO_3)^{-1}> rCa^{+2} > r Mg^{+2}> rCl^{-1} > r (Na^{+l} + K^{+l}) > r (SO_4)^{-2}$ $r(HCO_3)^{-l}> rMg^{+2} > r Ca^{+2}> r(Na^{+l} + K^{+1})> rCl^{-1} > r (SO_4)^{-2}$ şeklindedir. Çizilen Schoeller diyagramlarında Keban kristalize kireçtaşları ve diğer sedimenter oluşuklardan beslenen kaynak ve kuyu sularının CaCO3'a doygun oldukları, Elazığ Mağmatitleri'nden beslenen kaynak ve kuyu sularının ise CaCO3'a doygun olmadıkları görülmüştür. Piper diyagramlarında ise mağmatik kayaçlardan beslenen kaynak suları karışık sular bölgesinde, diğer birimlerden beslenen kaynak ve kuyular ise karbonat sertliği % 50 'den fazla olan bölgede yer almışlardır.