BİNA PROGRAMLAMANIN GELENEKSEL YAPILARIN YENİDEN İŞLEVLENDİRİLMESİNDE DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Sanayileşme sonrası kent merkezlerine küresel ölçekte yoğungöçler yaşanmıştır. Bu göçlerin etkisi ile kent merkezlerinde ciddi nüfusartışları ve genişlemeler meydana gelmiştir. Ekonomik gelişmelerinkatkıları ile yeni ve daha konforlu yapılar tercih edilmiştir. Yaşanan busosyal değişimden dolayı ilk etapta daha alt gelir seviyesine sahipkesimlerin kullanımına bırakılan geleneksel yapılar sonraki dönemlerdetamamen terk edilmişlerdir. Bu çalışmanın amacı yasalar ile korumaaltına alınan geleneksel yapıların onarılarak yeniden işlevlendirmesüreci için bir model önerisi sunmaktadır. Mimari tasarım süreciincelenmiş, mevcut yapıların yeniden işlevlendirilmesinde kullanılanyöntemler belirlenmiş, koruma ölçütleri de dikkate alınarak öneri birmodel oluşturulmuştur. Literatürde yerini alan ve genellikle yeniyapılacak binalar için özelleşmiş olan modeller, mevcut yapılardakullanıcı memnuniyetinin belirlenmesine yönelik olan Kullanım SonrasıDeğerlendirme (KSD) yöntemi, geleneksel yapıların korunmasısürecinde dikkat edilmesi gereken yasal sınırlılıklar ile yapılarınsürdürülebilirliğini sağlamaya yönelik diğer sınırlılıklar belirlenmiştir.Tarihi ve kültürel değere sahip olan yapıların zamanla yıkılarak yokolmasına karşılık olarak Carte del restauro ile literatürde yerini alankoruma süreci günümüzde çok daha etkin bir şekilde hükümetlerin dekatılımı ile yürütülmektedir. Bu makalede koruma altında olangeleneksel yapıların yeniden kullanımı sürecinin başarı oranınıyükseltmeye katkı sunmaya yönelik olarak on aşamadan meydanagelen bir bina programı modeli önerisi hazırlanmıştır.