KAYALIK KÖYÜ-SULTAN KUBEYS DAĞI (KOVANCILAR / ELÂZIĞ) FLORASI

Abstract

Bu araştırma, Elâzığ ilinin Kovancılar ilçesine bağlı Kayalık köyü Sultan Kubeys Dağı Florasının tespiti amacıyla yapılmıştır. Araştırma alanından 2023-2024 yılları arasında 680 bitki örneği toplanmış, 60 familya, 230 cinse ait, 443 tür ve tür altı takson tespit edilmiştir. Alanda belirlenen taksonların 1 tanesi Pteridophyta, 442 tanesi Spermatophyta divizyonuna ait olup bunların 1'i Gymnospermae, 441 tanesi ise Angiospermae alt divizyosuna aittir. Angiospermae alt divizyosuna ait taksonun ise 64'ü Monocotylodonae sınıfına ait iken kalan 376 takson Dicotyilodonae sınıfına aittir. Yapılan tespitler sonucunda 51 endemik takson belirlenmiş ve endemizm oranı %11,51 olarak belirlenmiştir. Tespit edilen Endemik taksonların IUCN tehlike kategorileri şöyledir: 23 tane takson en az endişe verici (LC), 4 tane takson tehdit altına girebilir (NT), 4 tane takson zarar görebilir (VU), 9 tane takson tehlikede (EN), 7 tane takson kritik (CR) ve 4 tane takson veri yetersiz (DD) olarak tespit edilmiştir. Araştırma alanında tespit edilen taksonların fitocoğrafik bölgelere göre dağılımları: İran-Turan elementi 171 (%38,60), Avrupa-Sibirya elementi 15 (%3,38), Akdeniz elementi 15 (%3.38) ve çok bölgeli veya fitocoğrafik bölgesi bilinmeyenler 242 (%54,62) olarak tespit edilmiştir. Takson sayılarına göre alanda ilk 10 familya sırasıyla; Asteraceae 83(%18,73), Fabaceae 36(%8.12), Brassicaceae 34(%7,67), Lamiaceae 34(%7,67), Boraginaceae 22(%4,96), Apiaceae 18(%4.06) Caryophyllaceae 17(%3,84), Rosaceae 15(%3.38), Liliaceae 15(%3.38) ve Amaryllidaceae 14(%3.16)'dir. En çok takson içeren ilk 10 cins ise sırasıyla; Allium (14), Astragalus (14), Centaurea (12), Linum (7) Trifolium (6), Achillea (6), Ornithogalum (5), Onosma (5), Aethionema (5) ve Iris (5)'dir. Ayrıca çalışma sahamızda Allium kubeysdaghense Balos&Sonay (Sonay, Gül, Balos ve Bağcı, 2024) ve Allium elazigense Sonay, Gül & Bağcı (Sonay, Gül ve Bağcı, 2024) adını verdiğimiz iki yeni tür bulunup, Türkiye Florasına kazandırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Elâzığ, Kovancılar, Kayalık Köyü, Sultan Kubeys Dağı, Flora, Endemizim

This research was carried out to determine the flora of Sultan Kubeys Mountain, Kayalık village of Kovancılar district of Elâzığ province. Between 2023 and 2024 years, 680 plant specimens were collected from the field. 443 species and subspecies taxa were detected belong to 60 families, 230 genera. 1 species belongs to the Pteridophyta division, 442 belongs to the Spermatophyta division, one of them belong to the Gymnospermae subdivision, and 44 of them belong to the Angiospermae subdivision. While 64 of the taxa belonging to the Angiospermae subdivision, Monocotylodonae class, the remaining 376 taxa belongs to the Dicotyilodonae class. As a result of the study, 51 endemic taxa were determined and the endemism rate was determined as 11.51%. The IUCN threat categories of the endemic taxa are following: 23 taxa of least concern (LC), 4 taxa near threatened (NT), 4 taxa vulnerable (VU), 9 taxa endangered (EN), 7 taxa critically endangered (CR) and 4 taxa were found to be data insufficient (DD). Distribution of taxa, according to phytogeographic regions: Irano-Turanian elements 171 (38.60%), Euro-Siberian elements 16 (3.38%), Mediterranean elements 15 (3.38%), and those with multi-regional or unknown phytogeographic region 242 (54.62%) has been identified. According to the taxon numbers, the first 10 families in the area are; Asteraceae 83(18.73%), Fabaceae 36(8.12%), Brassicaceae 34(7.67%), Lamiaceae 34(7.67%), Boraginaceae 22(4.96%), Apiaceae 18(4.06%), Caryophyllaceae 17(3.84%), Rosaceae 15(%3.38), Liliaceae 15(3.38%), and Amaryllidaceae 14(3.16%). The top 10 genera containing many taxa are; Allium (14), Astragalus (14), Centaurea (12), Linum (7), Trifolium (6), Achillea (6), Ornithogalum (5), Onosma (5), Aethionema (5) and Iris (5). In addition, two new species, which we named Allium kubeysdaghense Balos&Sonay (Sonay, Gül, Balos ve Bağcı, 2024) and Allium elazigense Sonay, Gül & Bağcı (Sonay, Gül ve Bağcı, 2024), were found in our study area and added to the flora of Turkey. Keywords: Elâzığ, Kayalık village, Sultan Kubeys Mountain, flora, endemism