SPONDİLOARTROPATİLİ HASTALARDA HLA-B27 ALLELLERİ VE HASTALIK PARAMETRELERİ İLE İLİŞKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Molekûler zemini henüz yeterince anlaşılamamış olmasına rağmen ankilozan spondilit (AS) ve ilişkili olduğu spondiloartropati (SpA) grubu hastalıklarda HLA- B27'nin doğrudan bir rolü olduğuna dair pek çok kanıt bulunmaktadır. İnsan genomunun tamamlanmasıyla yakın bir gelecekte romatizmal hastalıkların genetik zemininin anlaşılabilmesi hız kazanacaktır. Bazı ekzojen yada endojen antijenler uygun bir genetik zeminde SpA'ya neden olabilmektedir. Allerjenler sık karşılaşılabilen çevresel etkenlerdendir. Bu çalışmada FÜ Tıp Fakültesi FTR AD., Romatoloji Bilim Dah'nda takip edilmekte olan bir grup SpA'lı hastanın HLA-B allelleri ve alt grupları LiPA (Line Probe Assay) ters hibrit prob dizi yöntemi ile çalışılmıştır. Ayrıca 13 grup allerjene karşı {Yumurta beyazı, Yumurta şansı, Buğday unu, Kırmızı Biber, Domates, Zeytin, Soğan, Tavuk eti, Siyah çay, Koyun sütü peyniri, Penisilin paneli (mi, m25, m28, m30), Fungus paneli (ml"m2, m3, m6), Ev paneli (el, e2, di, d2, m2, m3)} reaksiyon dereceleri ve HLA-B alleli ile ilişkisine bakılmıştır.. Toplam 48 (19 kadın, 29 erkek) SpA'lı (27 AS'li, 5 Reaktif artritli, 15 sınıflandırılamayan, 1 psoriatik artrit) hasta çalışmaya ahndı. Çalışma grubunda % 59,3' ünün HLA-B27 pozitif olduğu görüldü. Bunların % 53,6'sının B*2702 alleline sahip olduğu, ikinci sıklıkta B*2708'in ( % 21,1) üçüncü sıklıkta B*2701'in (%10,5) bulunduğu gözlendi. AS'li hastaların ise % 70'inin HLA-B27 pozitif olduğu, pozitiflerin % 52'sinin B*2702 alt grubunda olduğu görüldü. HLA-B27 negatiflerde en sık B35 alt grubuna rastlandı. Çalışma grubunda 13 alerji paneline karşı alerjik reaksiyon derecesi HLA- B27 pozitif bireylerde daha fazla idi. En sık soğan ve ev paneline karşı alerjik reaksiyon gözlendi. Sonra sırasıyla, kırmızı biber, domates, koyun sütü peyniri vezeytin dikkati çeken allerjenler idi. Alerjik reaksiyon derecesinin HLA-B*2702 ve B*2701 alt grubunda daha şiddetli olduğu, hastalık şiddeti ile pozitif bir ilişkisi olduğu (rXO.001) gözlendi. Bu sonuçlar bize yöremizde HLA-B27 alt gruplarının dünyanın birçok yerinde yaygın olan B*2705'ten çok, B*2702, B*2708' in daha çok bulunduğunu, heterojen bir yapının söz konusu olduğunu göstermektedir. Ayrıca SpA grubu hastalıkların bozuk Thl sitokin paterni gösteren hastalıklar olarak düşünüldüğünde, allerjenlerin bu bozulmada en azından katkısı olabileceğini ve ayrıca irdelenmesi gerektiğini düşündürmektedir. Anahtar kelimeler: Spondiloartropati, AnkUozan spondilit, HLA-B27, allel, alerji n