DOĞU ANADOLU BÖLGESİNDEKİ İLLERDE GÖREV YAPAN İTFAİYECİLERDE FİZİKSEL AKTİVİTE DÜZEYİ İLE İŞE İLİŞKİN KAS-İSKELET SİSTEMİ BOZUKLUKLARI, TÜKENMİŞLİK DÜZEYİ VE İŞ TATMİNİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Abstract

İtfaiyeciler, yangın, trafik kazası, enkaz ve sel gibi acil müdahale gerektiren olaylarla başa çıkarken yüksek fiziksel ve psikolojik stres altında çalışan bireylerdir. Bu çalışma, Doğu Anadolu Bölgesi'nde görev yapan 285 itfaiyeci üzerinde yürütülmüş olup, fiziksel aktivite düzeyi ile işe bağlı kas-iskelet sistemi bozuklukları (KİSB), tükenmişlik ve iş tatmini arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır. Araştırma bulguları, itfaiyecilerin büyük bir bölümünün yeterli fiziksel aktivite seviyesine sahip olduğunu, ancak mesleki riskler nedeniyle bel, sırt ve diz bölgelerinde KİSB'nin yaygın görüldüğünü ortaya koymuştur. Fiziksel aktivite düzeyi arttıkça duygusal tükenmişlik ve duyarsızlaşmanın azaldığı, kişisel başarı algısının ise arttığı tespit edilmiştir. Ayrıca, düzenli fiziksel aktivitenin hem içsel hem de dışsal iş tatminini anlamlı derecede yükselttiği görülmüştür. Sonuç olarak, itfaiyecilerde düzenli fiziksel aktivite, mesleki performansı ve psikolojik refahı artırarak KİSB, tükenmişlik ve iş tatmini üzerinde olumlu etkiler yaratmaktadır. Bu bağlamda, itfaiye teşkilatlarında düzenli egzersiz programları, ergonomik eğitimler ve psikolojik destek uygulamalarının yaygınlaştırılması önerilmektedir.

Firefighters are individuals who work under high physical and psychological stress while dealing with events requiring emergency intervention such as fires, traffic accidents, debris and floods. This study was conducted on 285 firefighters working in the Eastern Anatolia Region and aimed to examine the relationship between physical activity level and work-related musculoskeletal disorders (WMSD), burnout and job satisfaction. The findings of the study revealed that most of the firefighters had adequate physical activity levels, however, due to the occupational risks, WMSDs in the lower back, back and knee regions were common. It was found that emotional exhaustion and depersonalization decreased and personal accomplishment perception increased as physical activity level increased. In addition, regular physical activity was found to significantly increase both intrinsic and extrinsic job satisfaction. In conclusion, regular physical activity has positive effects on WFCL, burnout and job satisfaction by increasing occupational performance and psychological well-being in firefighters. In this context, it is recommended that regular exercise programs, ergonomic trainings and psychological support practices should be expanded in fire departments.