KUR'AN-I KERİM'DE İSBAT-I VACİB DELİLLERİNİN AKLİLİĞİ MESELESİ

Abstract

İnsanoğlunun fıtratında hak veya batıl olan bir ilâha tapma, ibadet etme ve onayönelme hissi vardır. Bu inkar edilemeyecek his nedeniyle insanlık tarihi boyuncaAllah'ın varlığı ve birliği medar-ı bahs ve niza olmuştur. Bunun sonucunda da insanlararasında sınıflaşmalar ve gruplaşmalar meydana gelmiştir. Kimisi Allah'ın varlığınıkabul etmemiş, kimisi inkar edip bu iddiasında mücadele etmiş, kimisi batıl bir ilahınvarlığına inanmış ve kimisi de Hak bir ilahın varlığına inanmışlardır. Bu konu, sürekliolarak insanlığın gündeminde olduğu ve evrensel bir konu olduğundan, bunun üzerindeçalışmayı tercih ettik. Konuyu işlerken mümkün mertebe ulaşabildiğimiz kelamû vefelsefû eserlerden iönemli derecede istifade etmeye çalıştık.Giriş bölümünde, Varlık, Allah'ın varlığı, Akıl ve Allah'ı bulabilmede aklınrolünü araştırıp incelemeye çalıştık. Varlık kavramından Vacip olan Varlığa doğrugitmeyi daha uygun ve etkili gördüğümüzden dolayı, böyle bir sıralamayı tercih ettik.Birinci Bölümde, Allah'ın varlığını kabul etmeyen inkarcı akımlara karşıAllah'ın varlığını isbat konusunu ele almaya çalıştık. Hassaten bu inkarcı akımlarıbirinci bölümde ele almamızın sebebi, daha sonra gelen bölümlerde bu akımlara karşıkuvvetli deliller öne sürülerek okuyucunun zihninde soru işareti bırakmamaktır.İkinci Bölümde Kelam İlmi'nin ve Felsefe'nin isbat-ı vacib için kullandıklarıdelilleri icmalû olarak beyan etmeye çalıştık. Bununla beraber klasik delil olmamaklabirlikte Filozof Kant'ın, diğer delilleri bir kenara iterek ısrarla savunduğu ahlak deliliniele alkık.Üçüncü Bölümde ise, asıl bahsedeceğimiz konumuz için suyun kaynağısayılacak olan Kur'an-ı Kerim'de Allah'ın varlığına delil olarak gösterilen hüccetleri,Kur'an merkezli olarak ele almaya çalıştık.Anahtar Kelimeler: Allah, Kur'an-ı Kerim, İsbat, Delil, Kainat