HURÛF-I MUKATTAA’NIN KIRAATLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Abstract

Bu makalede sûrelerin başlangıcında bulunan mukattaa harfleri kıraat vecihleri açısından incelenmiştir.Öncelikle harflerin yapısı, farklı oluşumlarla gruplar halinde ve farklı sayılarda gelmesi hakkında bilgiverilmiştir. İkinci olarak hurûf-ı mukattaa’da yer alan harflerin mahreçleri ve sıfatları belirtilerek nitelikleri tektek açıklanmıştır. Üçüncü aşamada ise bu harflerle ilgili nakledilen mütevâtir ve şâz kıraatler belirtilerekkendilerine okuyuş nispet edilen kıraat-i seb‘a, aşere, erbea aşere, sahabe, tabiûn ve diğer kıraat imamlarızikredilmiştir. Bu bağlamda hurûf-ı mukattaa ile ilgili kıraat vecihlerinden imâle, idğam, izhâr, tefhîm, medd,kasr, sekte, vakf ve vasl gibi fonetik okuyuş farklılıkları Arap diliyle irtibatı temelinde lehçe, sarf ve nahivilişkisine değinilerek örneklerle açıklanmıştır. Ayrıca zikredilen kıraatler tefsir ve kıraat kaynaklarındamukayeseli olarak incelenmiş ve müfessirlerin bu okuyuş farklılıklarıyla ilgili görüşleri açıklanmıştır. Sontahlilde ise müfessirlerin ve kıraat âlimlerinin hurûf-ı mukataa ile alakalı kıraatlere yaklaşımı tespit edilmeyeçalışılmıştır.