LAPAROSKOPİK KOLESİSTEKTOMİ OPERASYONLARINDA OPERASYON SONRASI AKUT VE KRONİK SAFHADA GELİŞEN AĞRININ ELEKTROAKUPUNKTUR İLE KONTROLÜ

Abstract

Safra kesesi ameliyatı sırasında safra kesesi alınan hastaların ameliyat sonrası hem ameliyat kesisine hemde kolesistektomiye bağlı insizyon yerinde ve sağ omuza yansıyan ağrıları olmakta ve bu ağrılar hastanın ameliyat sonrası konforunu ve hareketlerini kısıtlamaktadır. Bu çalışmamızda hastaların ameliyat sonrası ağrılarını azaltmak için elektroakupunktur uygulanması, uygulanan akupunkturun ağrı kesici kullanım ihtiyacını azaltması üzerine etkisi araştırılması amaçlanmıştır. Karın ağrısı şikayetleri ile başvuran, yapılan tetkiklerinde safra kesesimde taş tespit edilen hastalar rastgele olarak herbiri 25 hastadan oluşan üç ayrı gruba alınarak, birinci gruba elektroakupunktur uygulanmaksızın rutin postoperatif analjezi protokolü uygulandı. İkinci gruba 3 gün boyunca sabah akşam elektroakupunktur uygulandı, üçüncü gruba 3 gün boyunca sabah- akşam ve birer hafta arayla 1 ay boyunca elektroakupunktur uygulandı. Hastalarda akut ağrının değerlendirilmesinde preoperatif, postoperatif 2, 24 ve 48. saatte lineer ağrı skorlama tablosu (VAS) kullanıldı. Kronik ağrının değerlendirilmesinde ise birincisi kronik karın ağrısının insidansını, ikincisi ağrıyı karakterize edip kronik ağrının fonksiyonlar üzerine etkisini ve üçüncüsü ise ağrının şiddetini tayin etmeye yönelik üç anket çalışması uygulandı. Hastalara postoperatif 2. saatte VAS skorları belirlenerek 1mg/kg dozundan Meperidin intramüsküler (im) olarak uygulandı. Elektroakupunktur (EA) olarak alternatif akım 60 Hz ve 20 dk süreyle tatbik edildi. Nokta seçiminde Liv 3, Li 4, PC 6, Sp 6, St 25, St 36, Gb 34, BL 19 noktaları kullanıldı. Ameliyat öncesinde yapılan skorlamada gruplar arasında istatistiksel olarak hiçbir fark bulunmazken (p>0.05), postoperatif erken dönem ağrı değerlendirilmesinde ameliyat sonrası 2 ve 24 saat akupunktur uygulanan gruplarda kontrol grubuyla karşılaştırıldığında anlamlı olarak düşük ağrı skorları elde edildi (p<0,05). Ancak 48.saat anlamlı bir farklılık izlenmedi (p>0.05). Birinci aydaki kronik ağrı değerlendirilmesinde ise kronik ağrı insidansı ve ağrının neden olduğu aktivite kısıtlılığı, ağrı şiddetinin tayininde gruplar birbiri ile karşılaştırıldığında anlamlı farklılık izlenmedi (p>0,05) Laparoskopik kolesistektomi operasyonlarında postoperatif elektro akupunktur uygulanması erken dönem ve birinci ay sonuçları itibari ile daha az ağrı, daha az ağrı kesci kullanımı ile çok daha yüz güldürücü sonuçlara sahip yeni bir uygulamadır. Anahtar Kelimeler: Laparoskopik kolesistektomi, Ağrı, Elektroakupunktur