SİLVAN (DİYARBAKIR) BARAJI SULAMA TÜNELİ GÜZERGAHININ JEOTEKNİK İNCELEMESİ

Abstract

Yüksek Lisans Tezi SİLVAN (DİYARBAKIR) BARAJI SULAMA TÜNELİ GÜZERGAHININ JEOTEKNİK İNCELEMESİ Veysi Gümüş Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı 2003, Sayfa : 49 Bu çalışmada, Silvan Barajı göl suyunun, Dicle Nehri sol sahil ovalarına iletimini sağlayacak Babakaya Tüneli ve Silvan Tüneli güzergahlarının mühendislik jeolojisi yönünden araştırılması ve tünel kazı - destek sistemlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, tünel güzergahları ve çevrelerinin 1/25 000 ve 1/5 000 ölçekli jeoloji haritaları yapılmış, 1/5 000 ölçekli jeoloji kesitleri çizilmiştir. DSİ X. Bölge Müdürlüğü tarafından, tünel güzergahları üzerinde açılan 6 adet temel sondaj kuyusu karotları incelenmiş ve basınç dayanımlarının belirlenmesinde laboratuvar deney numuneleri olarak kullanılmıştır. Temel sondaj kuyularında yapılan basınçlı su deneyleri birimlerin geçirgenlik özelliklerinin belirlenmesinde kullanılmıştır. Silvan Baraj gölünden başlayan Babakaya Tünelinde, 0+000 - 0+240 km'leri arasında Gercüş Formasyonu, 0+240 - 3+173 km'leri arasında Midyat Formasyonu, 3+173 - 4+640 km'leri arasında Germik Formasyonu ve 4+640 - 5+130 km'leri arasında Silvan Formasyonuna ait birimler geçilecektir. Tünel kazısında geçilecek birimlerin, RMR ve Q Kaya Kütlesi Sınıflamaları yapılarak, tünel kazı şekli, birimlerin desteksiz durabilme süresi ve kullanılacak destek sistemi belirlenmiştir. RMR Kaya Kütlesi Sınıflama Sistemine göre, Gercüş ve Midyatformasyonları Orta Kaya, Germik Formasyonu Zayıf Kaya ve Silvan Formasyonu İyi Kaya sınıfındadır. Q Kaya Kütlesi Sınıflama Sistemine göre Gercüş ve Germik formasyonları Zayıf Kaya, Midyat ve Silvan formasyonları Sağlam Kaya sınıfındadır. Babakaya Tüneli açımı sırasında tünelin orta kısımlarında yeraltısuyuna rastlama olasılığı vardır. Silvan Tüneli kazısında, 0+000 - 3+800 km'ler arasında Silvan Formasyonu, 3+800 - 3+900 km'ler arasında Germik Formasyonu, 3+900 - 5+550 km'ler arasında Midyat Formasyonu, 5+550 - 8+250 km'ler arasında Gercüş Formasyonu, 8+250 - 12+175 km'ler arasında Midyat Formasyonu, 12+175 - 12+550 km'ler arasında Silvan Formasyonu ve 12+550 - 13+500 km'ler arasında Şelmo Formasyonuna ait birimler geçilecektir. RMR Kaya Kütlesi Sınıflama Sistemine göre, Silvan, Midyat ve Gercüş formasyonları Orta Kaya, Germik ve Şelmo formasyonları Zayıf Kaya sınıfındadır. Q Kaya Kütlesi Sınıflama Sistemine göre Silvan ve Midyat Orta Kaya, Germik ve Gercüş formasyonları Zayıf Kaya, Şelmo Formasyonu Çok Zayıf Kaya sınıfındadır. Silvan Tünelinin, Silvan antiklinalinin güney kanadında yer alan kısmında, basınçlı su ile karşılaşılacaktır. Bölgedeki içmesuyu amaçlı kullanılan kaynakların etkilenmemesi için, tünelin bu kesiminde, su boşalımını önleyici tedbirlerin alınması gerekir. Anahtar Kelimeler : RQD, geçirimlilik, basınç dayanımları, RMR sistemi, Q sistemi, kazı şekli, destek sistemi. ıı