Allopürinolün hipoksik-iskemik beyin hasarı oluşturulan yenidoğan sıçanlarda kaspaz-3 ve kaspaz-8 aktivitesi üzerine etkisi

Abstract

Amaç: Hipoksi-iskemi sonrası reperfüzyon-reoksijenasyon döneminde küçük damar endotel hücrelerinde serbest radikallerin üretimine neden olan siklooksijenaz ve ksantin oksidazın aktive olduğu iki önemli yol tetiklenir. Ksantin oksidaz inhibitörü olan allopürinolün hipoksik iskemik ansefalopatide nöroprotektif olabileceği gösterilmiştir. Kaspaz-3 ve kaspaz-8 nöronal apopitozda anahtar bir role sahiptir. Bu çalışmada yenidoğan sıçanlara hipoksi-iskemi sonrası değişik dozlarda uygulana allopürinolün beyin dokusunda apopitozun öncül proteinleri olan kaspaz-3 ve kaspaz- 8 aktivitesine etkisi araştırıldı. Gereç ve Yöntem: Çalışmada her gruba yedi günlük 10 sıçan alındı. Etik Kurul onayı (TIBDAM-25) alınan sıçanların sol karotis arteri bağlanıp 2,5 saat hipokside bırakıldı. Kontrol (S) ve hipoksi iskemi (H-İ) gruplarına ilaveten, bir gruba (AL48) 30 dak ve 12 saat sonra, bir gruba da (AL72) 30 dak ve 12 saate ilaveten 24 saat sonra 24 mg/kg dozda allopurinol periton içine uygulandı. Son ilaç uygulanmasından 24 saat sonra sıçanlar kafaları kesilerek beyin dokusunda kaspaz-3 ve kaspaz 8 aktivitelerine bakıldı. Bulgular: Tüm grupların kendi sağ ve sol beyin kaspaz-3 ve kaspaz-8 aktiviteleri arasında fark yoktu (p>0,05). H-İ, AL48 ve AL72 gruplarının her iki beyin küresindeki kaspaz-3 ve kaspaz-8 düzeyleri kontrol grubuna göre belirgin yüksekti (hepsi için p=0,0001). Ancak AL48 grubu ile H-İ grubu arasındaki kaspaz düzeyleri farklılık göstermez iken (p>0,05), AL72 grubunda kaspaz düzeyleri hem Hİ hem de AL48 grubuna göre daha düşüktü (sırası ile p=0,0001, p=0,001). Çıkarımlar: Toplam 72 mg/kg allopürinol verilen hipoksik iskemik yenidoğan sıçanların beyin dokularında kaspaz-3 ve kaspaz-8 düzeylerinin azalması, bu dozdaki allopürinolün hipoksik iskemik hasarda nöronal apopitozu azaltarak etkili olabileceğini düşündürmektedir. (Türk Ped Arfl 2013; 48: 48-52)