6061 T6 ALÜMİNYUM ALAŞIMLARININ SÜRTÜNME KARIŞTIRMA NOKTA KAYNAĞI İLE BİRLEŞTİRİLMESİ, MEKANİK VE MİKROYAPISAL ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ

Abstract

Bu çalışmada, düşük yoğunluğu, kolay şekillendirilebilme kabiliyeti, yüksek mekanik özelliği, yüksek korozyon direnci ve yüksek ısı iletkenliği gibi üstün özelliklere sahip olması nedeni ile havacılık, savunma, otomotiv v.b. birçok sektörde kullanılan 6061 T6 alüminyum alaşımlarının katı hal kaynak yöntemlerinden biri olan tekrar doldurmalı sürtünme karıştırma nokta kaynağı (TSKNK) ile birleştirilebilmesi araştırılmıştır. TSKNK yöntemini araştırmak için 100×28×4mm boyutlarında iki adet 6061 T6 alüminyum alaşımı kullanılmıştır. İki levhanın üst-üste gelmesi ile oluşturulan 172mm×28mm×4mm boyutlarındaki numunelerde 28 mm karelik bindirme alanı oluşturulmuş ve tam orta noktasından kaynak işlemi yapılmıştır. Kaynak işlemi yapıldıktan sonra elde edilen 24 adet numuneden 12 tanesi çekme testi, diğer 12'si ise mikro yapısal özelliklerini incelemek için kullanılmıştır. Anahtar kelimeler : Sürtünme karıştırma nokta kaynağı, Alüminyum Alaşımı , Tekrar Doldurma Kaynak işlemi yapılırken takım dönme hızı (2000-2500 rpm), kaynak süresi(1-1.5 sn), dalma derinliği (1.7-2.0-2.5) olmak üzere 3 farklı parametre kullanılmıştır. Yapılan mikroyapısal inceleme sonucunda kaynak bölgesinde karıştırma bölgesi (KB), ısıdan etkilenen bölge (IEB), termo-mekanik etkili bölge (TMEB) ve temel malzeme olmak üzere 4 farklı bölge tespit edilmiştir. Mekanik inceleme sonucunda dalma derinliği parametresinin TSKNK yönteminde en etkili parametre olduğu tespit edilmiştir.

In this study, welding 6061 T6 aluminum alloys used in aviation, military defence, automotive etc. sectors with refill friction stir spot welding (RFSSW) , which is one of the solid state methods, is investigated due to superior features such as having good machinability, high mechanical feature, high heat conductivity and corosion resistance. Two 6061 T6 aluminum alloys whose measures are 100×28×4 mm are investigated. 28 mm square overlap areas are made in overlapped specimens measured as 172×28×4 mm and welded in mid-point. 12 of 24 specimens, after they are welded, are used for shear-tensile test, others are used for investigating microstuctural features. Three different parameters which are tool rotational speed (2000-2500 rpm), welding time (1-1,5 s), plunge depth (1,7-2,0-2,5 mm) are used in welding process. Four different zone which are stir zone (SZ), heat affected zone (HAZ), thermo-mechanically affected zone (TMAZ) and base material is determined as a result of microstructural investigation. The plunge depth parameter is determined as most effective parameter for RFSSW method as a result of mechanical investigation. Keywords: Friction Stir Spot Welding, Aluminum Alloy, Refill