NONALKOLİK STEATOHEPATİT TANILI HASTALARDA PLAZMA VE TÜKRÜKTE SUBFATİN VE ASPROSİN HORMONLARININ DÜZEYLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE BULGULARIN SAĞLIKLI KONTROLLER İLE KARŞILAŞTIRILMASI

Abstract

Nonalkolik steatohepatit (NASH) karaciğer yağlanmasıyla karakterize metabolik bir hastalıktır. Karaciğer yağlanması ile metabolik hormonların düzensizlikleri arasında ilişkiler bulunmaktadır. Subfatin ve asprosin yağ dokusunun iki önemli metabolik mensupları olup obezite, insülin direnci ve glukoz regülasyonunda rol oynamaktadırlar. Dolayısıyla bu çalışmada temel amacımız, NASH' li hastaların eş zamanlı alınan tükrük ve plazmalarında subfatin ve asprosin miktarlarının nasıl değiştiği, kontrol vakalarla karşılaştırılması ve diğer metabolik parametrelerle (HDL, LDL vb.) ilişkisinin olup olmadığının da ortaya çıkarılmasıdır. Bu çalışmaya daha önceden histopatolojik olarak tanı almış olan 97 NASH hastalığı olan ve bilinen bir hastalığı olmayan 30 sağlıklı gönüllü bireyden oluşan kontrol grubu dahil edildi. Hastalar, Evre 1 (n=30), Evre 2 (n=30), Evre 3 (n=22) ve Evre 4 (n=15) toplam 4 Evre olacak şekilde gruplandırıldı. Hastalardan 5 cc kan ve 1 cc tükrük alındı. Alınan biyolojik numunelerden subfatin ve asprosin düzeyleri ELİSA yöntemiyle çalışıldı. Diğer biyokimyasal parametreler (AKŞ, HbA1C, LDL, HDL, total kolesterol, trigliserid, AST, ALT, insülin, üre, kreatinin, ürik asit) ise otoanalizörlerle çalışıldı. Ayrıca cinsiyet, yaş, kan basıncı ve VKİ kayıt edildi. Gruplararası karşılaştırma yapıldı. Vaka grubunda obez olanların yaş ve VKİ ortancaları kontrol grubundakilerden anlamlı şekilde yüksek bulundu (p<0,05). Vaka grubunun HbA1C, glukoz, insülin, LDL, total kolesterol, trigliserid, AST, ALT, üre ve ürik asit kontrol grubundan anlamlı şekilde yüksek, HDL seviyeleri ise anlamlı şekilde düşük tespit edildi (p<0,05). Vaka grubunun plazma asprosin seviyesi ve tükrük asprosin seviyeleri kontrol grubundan anlamlı olarak düşük saptandı (p<0,05). Plazma subfatin ve tükrük subfatin değerleri açısından vaka grubunda kontrol grubuna göre düşük olarak değerlendirildi, ancak istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı (p>0,05). Bu çalışmada subfatin ve asprosin miktarları NASH'te sağlıklı bireylere göre daha düşük saptandı. Plazmaya ek olarak subfatin ve asprosin tükrükte mevcuttur. Tükrükte bulunan subfatin ve asprosin kaynağının hem kan hem de tükrük olduğu düşünülmektedir. Dolayısıyla subfatin ve asprosin metabolik olayların bir göstergesi olup (NASH dahil) bu iki hormon tükrükte de bulunup tükrüğün invaziv olmaması nedeniyle kana önemli bir alternatif olduğunu düşünmekteyiz. Anahtar kelimeler: Nonalkolik steatohepatit, subfatin, asprosinNonalcoholic steatohepatitis (NASH) is a metabolic disease characterized by liver steatosis. There is a correlation between liver steatosis and metabolic hormone dysregulation. Subfatin and asprosin are two important metabolic components of adipose tissue and play a role in carbohydrate metabolism, insulin resistance, and glucose regulation. Therefore, the primary aims of this study were to determine how serum and salivary subfatin and asprosin levels change simultaneously in samples obtained from patients with NASH; to compare these levels with those in control cases; and to determine whether there is any correlation of these levels with other metabolic parameters, such as high-density lipoprotein cholesterol (HDL), low-density lipoprotein cholesterol (LDL). Ninety-seven patients with NASH with a previous histopathological diagnosis and 30 healthy volunteers with no known disease (control group) were included in the study. The patients were classified under four stages: stage 1 (n = 30), stage 2 (n = 30), stage 3 (n = 22), and stage 4 (n = 15); 5 cc blood and 1 cc saliva were collected from the patients. Subfatin and asprosin levels in biological samples were studied using ELISA method. Other biochemical parameters (FBS, HbA1C, LDL, HDL, total cholesterol, triglyceride, AST, ALT, insulin, urea, creatinine, and uric acid) were studied using autoanalyzers. Furthermore, gender, age, blood pressure, and BMI values were recorded. These parameters were compared between the two groups. The median age and BMI of obese patients were significantly higher in the patient group than in the control group (P < 0.05). HbA1C and glucose, insulin, LDL, total cholesterol, triglyceride, AST, ALT, urea, and uric acid levels were significantly higher and HDL levels were significantly lower in the patient group than in the control group (P < 0.05). Serum and salivary asprosin levels of the patient group were significantly lower than those of the control group (P < 0.05). Serum and salivary subfatin levels were lower in the patient group than in the control group; however, the difference was not significant (P > 0.05). On the basis of the study results, we concluded that subfatin and asprosin levels are lower in patients with NASH than in healthy subjects. In addition to serum, subfatin and asprosin are present in saliva. Both blood and saliva are thought to be the sources of subfatin and asprosin in saliva. Therefore, subfatin and asprosin are indicators of metabolic events (including NASH), and their presence in the saliva constitutes an important alternative to blood as the collection of saliva is noninvasive. Key words: Nonalcoholic steatohepatitis, subfatin, asprosin