TÜRKİYE’DE KENTSEL DÖNÜŞÜME BÜTÜNCÜL BİR BAKIŞ: ELAZIĞ ÖRNEĞİ

Abstract

Ülkemizin büyük kentlerinde gerçekleşen kentsel dönüşüm uygulamaları, son yıllarda Anadolu’nunbirçok kentine yayılmakta ve bu kentlerde de “dönüşüm” adı altında pek çok kentsel müdahale gerçekleştirilmektedir.Buna karşın, büyük kentlerde gerçekleştirilen kentsel dönüşüm çalışmaları ve bu çalışmalara ilişkindeğerlendirmeler gündemdeki yerini alırken, Elazığ gibi daha küçük ve gelişmekte olan kentlerdekiuygulamalar genellikle gündem dışı kalmaktadır. Özellikle de 2000 sonrasında yeniden şekillenen kentseldönüşüm literatürüne bakıldığında tartışmaların yoğunluklu olarak büyük kentler üzerinden yapıldığı;Türkiye'deki diğer kentler ve özellikle de doğu ve güney doğu bölgesindeki kentler üzerine pek fazlaçalışmanın yapılmadığı görülmektedir. Oysaki Elazığ gibi kent nüfusu yaklaşık 350.000'e ulaşmış ve çevrekır ve kentlerden göç almaya devam eden kentlerde yaşanan dönüşümde hem ekonomik hem sosyal hem desiyasal bağlamda araştırılmaya ihtiyaç duymaktadır. Araştırmada, Elazığ örneği üzerinden, kent mekânındayaşanan dönüşümde etkili olan ulusal ve/veya yerel siyasal ve ekonomik aktörler ile sosyo-kültürel tercihlerinkent mekânını dönüştürürken hangi dinamikleri kullandıklarını daha açık bir biçimde çözümlenmeyeçalışılmıştır. Bu çerçevede, öncelikle dünyada ve Türkiye'de bugün yaşanan kentsel dönüşüm projeciliğihakkında bilgi verilmiştir. Ardından da, Elazığ’daki güncel kentsel müdahale çalışmaları, bu çalışmalarınsunduğu potansiyeller, yarattığı sorunlar ve çözüm önerilerinin tartışılması amaçlanmıştır. Son olarak da,kentsel dönüşümle ilgili literatür taraması tekniğiyle ulaşılan veriler değerlendirilmiş ve Elazığ’daki benzer dönüşümprojeleri çerçevesinde alandan elde edilen veriler ekonomik, sosyal ve siyasal bağlamda çözümlenmiştir.