SÜT VE SÜT ÜRÜNÜ İŞLEYEN FİRMALARIN ETKİNLİK ANALİZİ: TRB1 BÖLGESİ ÖRNEĞİ

Abstract

Bu çalışmada, TRB1 Bölgesini oluşturan Elazığ, Malatya, Tunceli ve Bingöl illerinde faaliyet gösteren süt ve sütürünleri işleyen firmaların üretim etkinlikleri araştırılmıştır. Bu amaçla bölgede faaliyet gösteren ruhsatlı 64firma olduğu belirlenmiş ve tam sayım yapılarak 64 firmanın 2014-2015 üretim dönemine ilişkin verilerikullanılmıştır. Etkinlik analizinde stokastik üretim sınırı modeli ve modelin tahmininde ise Cobb-Douglas üretimfonksiyonu kullanılmıştır. Model tahmin sonuçlarından, bölgedeki firmaların ortalama üretim etkinsizliklerinin0,10 olduğu hesaplanmış ve firmanın gözlenen üretimi ile ulaşabilecek olduğu maksimum üretim (sınır üretimi)arasındaki farkın %89’unun teknik ve dağılım etkinsizliğinden kaynaklandığı geriye kalan kısmın iseöngörülemeyen tesadüfi faktörlerden kaynaklandığı sonucuna ulaşılmıştır. Oluşturulan üretim etkinsizliğimodeline dahil edilen yöneticinin sektör deneyimi, firmanın teknoloji seviyesi, firmada çalışan toplam işçi sayısı,firma kuruluş yılı ve firmanın hukuki statüsü değişkenleri istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Ayrıca modeltahmin sonuçlarına göre, yöneticin sektördeki deneyimi ve firmada çalışan toplam işçi sayısı ile üretimetkinsizliği arasında negatif yönlü ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.