Kadın antrenörlerin cam tavan sendromu algılarının incelenmesi (Doğu Anadolu Bölgesi örneği)

Abstract

Bu araştırmada, spor alanında toplumsal cinsiyet eşitliği bağlamında önemli bir sorun alanı olan kadın antrenörlerin cam tavan algıları incelenmiştir. Cam tavan kavramı, kadınların kariyer gelişim süreçlerinde üst düzey pozisyonlara ulaşmalarını engelleyen görünmez ve sistematik bariyerleri ifade etmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, Doğu Anadolu Bölgesi'nde görev yapan kadın antrenörlerin karşılaştıkları cam tavan engellerine ilişkin algı düzeylerini belirlemek ve bu algıların çeşitli demografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymaktır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama modeliyle yürütülmüştür. Çalışmanın evrenini, Doğu Anadolu Bölgesi'ndeki Gençlik ve Spor İl Müdürlüklerinde görev yapan toplam 280 kadın antrenör oluşturmuştur. Örneklemini ise 181 kadın antrenör oluşturmuştur. Veri toplama sürecinde, katılımcıların demografik özelliklerini belirlemeye yönelik Kişisel Bilgi Formu ile kadın antrenörlerin cam tavan algılarını ölçmek amacıyla Cam Tavan Engelleri Ölçeği kullanılmıştır. Veriler, yüz yüze görüşmeler ve elektronik ortamda uygulanan anketler aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra, normal dağılım varsayımlarına bağlı olarak parametrik ve non-parametrik testlerden (t testi, ANOVA, Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis) yararlanılmıştır. Bulgular, kadın antrenörlerin kariyer süreçlerinde cam tavan engellerini belirli düzeylerde algıladıklarını ve bu algıların bazı demografik değişkenlere göre anlamlı farklılıklar gösterdiğini ortaya koymuştur. Araştırma sonuçlarının, kadın antrenörlerin spor alanında karşılaştıkları yapısal ve algısal engellerin anlaşılmasına katkı sağladığı; ayrıca literatüre katkı ve ilgili kurumlar için farkındalık oluşturucu, çözüm odaklı öneriler geliştirilmesine zemin hazırladığı düşünülmektedir. Doğu Anadolu Bölgesinde görev yapan kadın antrenörlerin cam tavan sendromu algı düzeyinde anlamlı bir farklılık görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Cam Tavan Sendromu, Kadın, AntrenörThis research examines the perceptions of women coaches regarding the glass ceiling, a significant problem area in the context of gender equality in sports. The glass ceiling concept refers to invisible and systematic barriers that prevent women from reaching high-level positions in their career development processes. In this context, the aim of the study is to determine the perception levels of women coaches working in the Eastern Anatolia Region regarding the glass ceiling obstacles they face and to reveal whether these perceptions differ according to various demographic variables. The research was conducted using a descriptive survey model, one of the quantitative research methods. The study's population consisted of a total of 280 female coaches working in the Provincial Youth and Sports Directorates in the Eastern Anatolia Region. The sample comprised 181 female coaches. During the data collection process, a Personal Information Form was used to determine the demographic characteristics of the participants, and the Glass Ceiling Barriers Scale was used to measure the perceptions of the glass ceiling among the female coaches. Data were collected through face-to-face interviews and electronically administered questionnaires. In the analysis of the obtained data, descriptive statistics were used, as well as parametric and non-parametric tests (t-test, ANOVA, Mann-Whitney U, and Kruskal-Wallis) based on the assumptions of normal distribution. The findings revealed that female coaches perceive glass ceiling barriers to varying degrees in their career processes, and these perceptions show significant differences according to some demographic variables. It is believed that the research results contribute to understanding the structural and perceptual barriers that female coaches face in the field of sports; and also contribute to the literature and prepare the ground for the development of awareness-raising, solution-oriented suggestions for relevant institutions. A significant difference was observed in the perception level of the glass ceiling syndrome among female coaches working in the Eastern Anatolia Region Keywords: Glass Ceiling Syndrome, Female, Coach.