Elazığ yöresinin Eosen stratigrafisi ve paleocoğrafyası ile ilgili yeni bulgular

Abstract

Toros Orojenik Kuşağı'nın doğu kesiminde geniş yayılıma sahip Neotetis'e ait Tersiyer çökellerinin Elazığ çevresindeki yüzeylemelerinde yapılan tüm çalışmalarda, Üst Paleosen-Alt Eosen yaşlı Seske Formasyonu ile Orta Eosen-Oligosen yaşlı Kırkgeçit Formasyonu arasındaki ilişkinin uyumsuz olduğu belirtilmiştir. Bu çalışmada, denizel fasiyeslerle karakterize edilen bu iki birimden ölçülü stratigratik kesitler alınmış ve 22 adet bentik ile planktik foraminifer cinsi ve bazılarının türleri tanımlanmıştır. Bunlar; Coskinolina, Textularia, Alveolina, Acarinina, Morozovella, Giobigerina, Planorbulina, Fabiania, Eorupertia, Sphaerogypsina, Daviesina, Cuvillierina, Kathina, Lockhartia, Miscellanea, Assilina, Nummulites, Operculina, Ranikothalia, Discocyclina, Orbitoclypeusve Asterocyclinadır. Gerek arazide herhangi bir uyumsuzluk kriterinin gözlenemeyeşi, gerekse sedimantolojik inceleme sonuçları ve paleontolojik bulgular; genellikle kırıntılı ve karbonatlı kayaçların ardalanmasından oluşan Eosen istifinin kesikliğe uğramadığını, diğer bir ifadeyle Seske Formasyonu ile Kırkgeçit Formasyonu arasında bir uyumsuzluğun olmadığını ortaya koymaktadır. Ancak, Elazığ'ın yakın kuzey ve güneyinde olduğu gibi bazı yüzeylemelerde, Orta Eosen-Oligosen yaşlı Kırkgeçit Formasyonu doğrudan Tersiyer öncesi magmatik ve metamorfik birimleri üzerlemekte olup, tabanında Üst Paleosen-Alt Eosen yaşlı Seske Formasyonu yeralmaz. Bu stratigrafik konum, bölgenin Eosen'deki topografya ve tektonik özellikleri ile ilişkili olarak Neotetis'in zamanla derinleştiğini, bazı alanların ise Geç Paleosen-Erken Eosen sürecinde kara halinde kaldığını göstermektedir. Ölçülü kesitlerdeki fasiyes ilişkileri de bu durumu desteklemektedir.