KEMOTERAPİYE İKİNCİL NÖTROPENİK HASTALARDA OKSİDATİF STRES VE ANTİOKSİDAN PARAMETRELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Bu çalışmada kemoterapiye ikincil nötropenik hastalarda nötropenik dönem ve filgrastim uygulaması ile nötropeninin düzeldiği dönemde oksidatif stres (malondialdehid (MDA)) ve antioksidan (paraoksonaz (PON1) , aril esteraz (ARE)) parametrelerin değerlendirilmesi amaçlandı.Fırat Üniversitesi Hastanesi Tıbbi Onkoloji Kliniği'nde takip edilen kemoterapi sonrası nötropeni gelişen 18 yaş ve üzeri olgular çalışmaya alındı. Çalışmaya alınan olgulardan nötropenik dönem ve nötropeninin düzeldiği dönemlerde alınan kanlarda hastalığın tanı, takip ve tedavisinde gerekli olabilecek hematolojik ve biyokimyasal parametreler yanında MDA, PON1, ARE, yüksek dansiteli lipoprotein (HDL), laktat dehidrogenaz (LDH) ve alkalen fosfataz (ALP) çalışıldı. Verilerin istatistiksel değerlendirmelerinde SPSS 12.00 bilgisayar paket istatistik programı (SPSS İnc, Software Chicago, IL, USA) kullanıldı.Çalışmamızda nötropeni dönemi PON1, ARE, LDH ve HDL düzeyleri, nötropeninin düzeldiği dönemdeki düzeylerine göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek (p<0.05) bulunurken, nötropeni dönemi MDA ve ALP düzeyleri ise nötropeninin düzeldiği dönemdeki düzeylerine göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde düşük (p<0.05) bulundu.Bu çalışmada nötropeni tablosunun düzelmesiyle birlikte SOR'nin arttığı ve antioksidan parametrelerin ise azaldığı saptanmıştır.Anahtar kelimeler: Kemoterapiye ikincil nötropeni, oksidatif stress, antioksidan, malondialdehid, paraoksonaz.

We aimed to determine the oxidative stress (malondialdehide (MDA)) and antioxidant (paraoxonase (PON1), aryl esterase (ARE)) parameters of neutropenic patients due to cancer chemotherapy on the periods of neutropenia and healing from neutropenia by means of filgrastim application .Patients older than 18 years old with neutropenia secondary to chemoterapy in Firat University Medical Oncology Clinic were included in this study. From the blood samples of patients which were obtained on the determined periods mentioned above, besides the necessary diagnostic tests MDA, PON1, ARE, high density lipoprotein (HDL), lactate dehydrogenase (LDH) and alcaline phosphatase (ALP) were evaluated. For statistical evaluation SPSS 12.00 computer programme (SPSS İnc., Software Chicago, IL, USA) was used.In this study we determined that serum levels of PON1,ARE, LDH and HDL in the neutropenic period were statistically significantly higher than healing period (p<0.05) and levels of MDA and ALP in the neutropenic period were statistically significantly lower than healing period (p<0.05).In conclusion we determined that free oxygene radicals increase and antioxidant parameters decrease on the healing course of neutropenia.Keywords: Neutropenia secondary to chemotherapy, oxidative stress, antioxidants, malondialdehide, paraoxonase.