Öğrencilerin Öğrenme Ortamlarındaki Sosyal Ağ Rollerinin Karşılaştırılmasına İlişkin Bir Ağ Analizi

Abstract

Sosyal ağ üyeleri akrabalık, arkadaşlık, iş, ticaret gibi birçok değişik ilişki ile birbirlerine bağlıdır. Bu karmaşık ağ yapısının incelenebilir ve araştırılabilir hale gelmesi için araştırmacılar tarafından sosyal ağ analizi yöntemi kullanılmaktadır. İnsanların bilgi paylaşım ilişkilerinin incelenmesinde zengin bir ölçüm sağlayan sosyal ağ analizi kullanıldığı alanın geliştirilmesi ve iyileştirilmesi için araştırmacılara fikirler sunmaktadır. Birçok farklı alanda yaygın olarak kullanılan sosyal ağ analizi eğitim alanında da kullanılmaktadır. Sosyal ağ analizi yapılarak elde edilen ölçüm sonuçları öğrencilerin öğrenme etkinliklerine ilişkin fikir vermekte ve öğrencilerin öğrenme ortamlarındaki rollerinin belirlenmesine yardımcı olmaktadır. Bu çalışmada öğrencilerin Facebook üzerinden eğitim amaçlı açılan grupta dersle ilgili paylaşımda bulunduğu sanal ortamdaki ve gerçek sınıf ortamındaki rollerinin belirlenerek, karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu kapsamda sanal ortamdaki veriler çevirimiçi olarak toplanırken, gerçek sınıf ortamındaki veriler sosyometri testiyle toplanmıştır. Bir grup öğrencinin sanal ortamdaki ve gerçek sınıf ortamındaki rollerini belirlemek için elde edilen veriler sosyal ağ analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Çalışmada sosyal ağ analizi yapmak için yaygın olarak kullanılan UCINET 6 programı tercih edilmiş ve bu programla merkezilik ölçümleri yapılmıştır. Çalışmanın sonucuna göre öğrencilerin arkadaşlarıyla Facebook üzerinden iletişim kurduğu sanal ortamdaki ve gerçek sınıf ortamındaki rollerinin benzerlik göstermediği görülmüştür. Ayrıca sanal ortam ağında önemli roller üstlenerek iletişimde aktif olan, gerçek sınıf ortamında pasif kalan aktöre rastlanmıştır. Öğrencilerin farklı öğrenme ortamlarında farklı roller üstlendiği sonucuna ulaşılmıştır.