KEBAN BARAJ GÖLÜNDEN KLASİK ARITMA İLE İÇME SUYU ELDESİ

Abstract

Bu çalışmada, Elazığ Keban Barajı'ndan alınan ham su numunelerinde su kalite parametreleri belirlenerek jar testi çalışmaları yapılmıştır. Alınan ham su numunelerinde, trihalometanların (THM) oluşumuna neden olan doğal organik maddelerin (DOM) giderilmesinde koagülasyon yöntemi kullanılmıştır. Koagülasyon arıtma tekniğinin amacı, Keban Barajı suyunun arıtılabilirliği, DOM giderimi ve THM'lerin oluşumuna neden olan DOM'ların giderilmesinde sudaki çözünmüş organik karbon (ÇOK) miktarını azaltarak, THM konsantrasyonunu kontrol etmektir. Koagülasyon şartlarını belirlemek için optimum koagülasyon dozajında bir seri jar testi yapılmıştır. Deneyler, jar testi cihazında bir litre örnek hacminde yürütülmüştür. Koagülant madde olarak analitik saflıkta alüminyum sülfat (Al2(SO4)3.18H2O), demir (III) klorür (FeCl3.6H2O) kullanılmıştır. Optimum koagülasyon koşullarının belirlenmesinde optimum koagülant dozajı ve pH'ının birlikte değerlendirilmesi gerekir. Optimum pH çalışmaları Al+3 ve Fe+3 için pH 5-7 aralıklarında yapılmıştır. Yapılan optimum pH çalışması neticesinde Al+3 için pH 6.5, Fe+3 için ise 5.5 olarak tespit edilmiştir. Jar testlerinin sonucu olarak alüminyum sülfat (Al2(SO4)3.18H2O) ve demir (III) klorür (FeCl3.6H2O) için sırasıyla % 27-39 çözünmüş organik karbon (ÇOK) giderimi ve % 52?66 UV254 absorbansı giderimi değerleri elde edilmiştir. Optimum koagülasyon koşullarını belirlemek için yapılan jar testi denemelerinde maksimum UV254 ve ÇOK gideriminin pH 5.5'te 6mg/L Fe+3 ile elde edildiği belirlenmiştir.Ham su numunesi ve arıtılmış su numunelerinde trihalometan (THM) analizleri yapılmıştır. Elde edilen veriler neticesinde 8 mg/L Al+3 ile koagülasyonda toplam trihalometan (TTHM) miktarı, 10 ?g/L ile 16 ?g/L arasında değişirken, 6 mg/L Fe+3 ile koagülasyonda 16 ?g/L ile 42 ?g/L değerlerinde olup ham su numunesinde ise 70 ?g/L olarak bulunmuştur.Anahtar kelimeler: Doğal Organik Maddeler, Koagülasyon, Dezenfeksiyon Yan Ürünleri, Trihalometan, İçme Suyu.In this study, water quality parameters were determined in raw water obtained from Keban Dam Lake, dated and jar test studies were performed. Coagulation process was used to control natural organic matter (NOM) which caused trihalomethane (THM) formation in raw water samples. The purpose of coagulation technique is determine the treatabilitiy of Keban Dam Water Lake, NOM removal, and THM control by reducing dissolved organic carbon (DOC) concentration in water, respectively. To determine coagulation conditions, a series of jar tests were used to identify the optimum coagulation dosage. Experiments were performed an one liter samples using a multistage stirrer six paddle jar test apparatus. The analytical grade coagulants such as alum (Al2(SO4)3.18H2O), ferric chloride (FeCl3.6H2O) were used. Determination of optimum coagulation conditions requires evaluation of both the optimum coagulant dosage and pH. Optimum pH studies were carried out at pH from 5 to 7 for Al+3 and Fe+3. As a result of the optimum pH, it was found to be the pH 6.5 and 5.5 Al+3 and Fe+3 respectively. As a result of jar tests, 27-39% removal efficiencies of DOC and 52-66% removal efficiencies of UV254 were obtained for alum and ferric chloride respectively. The results of jar test which was conducted for determining the optimum coagulation conditions indicated that maximum UV254 and DOC removals were achieved with 6 mg/L Fe+3 at pH 5.5.THM analysis were also carried out on raw water and treated water samples. As a result of the data obtained, on the coagulation with Al+3 made by 8 mg/L, while the total amount of trihalometan (TTHM) is changed between 10 ?g/L and 16 ?g/L,on the coagulation with Fe+3 made by 6 mg/L, it is between 16 µg/L and 42 µg/L. It was found to be 70 ?g/L in raw water.Keywords: Natural Organic Matter, Coagulation, Disinfection By Products, Trihalomethane, Drinking Water.