CLOPIDOGREL KULLANIM SÜRESİNİN İLAÇ KAPLI STENT VE ÇIPLAK METAL STENT KONAN HASTALARDA İNFLAMATUVAR SÜREÇ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

Abstract

Koroner arter hastalığı neden oldukları mortalite ve morbidite ile çağımızın en önemli hastalığıdır. Perkütan koroner girişimdeki önemli gelişmelere rağmen halen restenoz ve tromboz sıklığının yeterince azaltılamaması önemli bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. İlaç salınımlı stentlerin kullanılmaya başlanması ile restenoz oranları azalmış olmasına rağmen halen arzu edilen düzeye çekilememiştir. ikili antitrombotik tedavi (Aspirin-Clopidogrel) kullanımı stent trombozu sıklığını önemli derecede azaltmıştır. İnflamatuvar sürecin perkütan koroner girişim sonrasındaki prognozu olumsuz etkilediği bilinmektedir. Amacımız çıplak metal stent ve ilaç salınımlı stent takılan hastalarda clopidogrel tedavisinin inflamatuvar süreç üzerindeki etkisini ortaya çıkarmak ve bu etkinin clopidogrel tedavi süresi ile ilişkisini belirlemektir.Çalışmaya anjiyografik olarak koroner arter hastalığı kanıtlanmış (? %70 koroner arter darlığı); perkütan koroner girişime uygun olan 60 vaka alındı. Çıplak metal stent takılan ve 1 ay süreyle clopidogrel alan (ÇMS1 grubu, ?n:20), çıplak metal stent takılan ve 6 ay süreyle clopidogrel alan (ÇMS6 grubu, ?n:20), İlaç (paclitaxel ) salınımlı stent takılan 6 ay süre ile clopidogrel alan (İSS grubu, ?n:20) grupları oluşturuldu. Bazal laboratuvar (biyokimyasal-hematolojik inceleme) değerleri alınmış olan olguların bazal, 1, 3. ve 6. aylarda inflamatuvar yanıt değişimi (hsCRP, fibrinojen, vWF, vb.) araştırıldı.ÇMS1 grubunda hsCRP düzeylerinde 1.ayda istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş saptandı (p<0.001). ÇMS1 grubunda clopidogrel tedavisi kesildikten sonra hsCRP düzeylerinde yükselme saptandı ve 6. ayın sonunda istatistiksel olarak bazal değerler seviyesine ulaştı (p:0.174). ÇMS6 grubunda hsCRP düzeylerinde 1. ayda düşüş izlenirken, bu düşüş 3.ayda istatistiksel olarak anlamlı hale geldi (p<0.001). Bu anlamlı düşüş 6.ay sonunda da devam etti (p<0.001). İSS grubunda hsCRP düzeylerinde 1.ayda istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş saptandı (p<0.001). Bu anlamlı düşüş 6.ay sonunda da devam etti (p<0.001). Her üç gruptada hsCRP düzeyleri ile fibrinojen ve Vwf düzeyleri arasında anlamlı bir korelasyon saptanmadı (p>0.05).Sonuç olarak clopidogrel'in kullanım süresine parelel olarak hsCRP düzeylerinde düşüşe neden olduğu kanısına varılmıştır.Coronary artery disease is the most dominant disease because of its mortality and morbidity in this century. Although great developments in the field of PCI tecniques, re-stenosis and thrombosis are still important problems. Restenosis rates are not expected ratio in spite of decrease by drug eluting stents (DES). Dual anti-platelet (aspirin-clopidogrel) therapy lowers stent thrombosis risk clearly. It is known that periprocedurel imflammation causes adverse clinical outcomes in PCI. In this study, we aimed to investigate the effect of clopidogrel on inflammatory process during DES and bare metal stent (BMS) implantation and it?s relation with duration of clopidogrel therapy.Sixty patients with angiographically significant (>70 %) coronary lesions eligible for PCI were included to study. Patients were divided into 3 groups; BMS1group(n=20) contains patients with BMS and 1 month clopidogrel therapy, BMS6 (n=20) contains patients with BMS and 6 months clopidogrel therapy, and DES group (n=20) contains patients with DES (paclitaxel) and 6 months clopidogrel therapy. Biochemical, hematologic and inflammatory parameters were studied at baseline and inflammatory parameters were repeated at 1, 3 and 6 months of the study.Hs-CRP levels were significantly decreased in BMS1 group at 1 month (p<0.001) and hs-CRP levels were started to increase after cessation of the clopidogrel and returned to baseline levels at 6 months (p=0.174). The decrease in hs-CRP levels were observed at 1 month and reached statistically significant levels (p<0.001) at 3 months in BMS6 group and this significance was extended until 6 months (p<0.001). Hs-CRP levels were significantly decreased in DES GROUP at 1 month (p<0.001) and this significance was extended until 6 months (p<0.001). Any correlation between fibrinogen and VWF with hs-CRP were observed in any groups (p>0.05).In conclusion, clopidogrel lowers hs-CRP levels paralel to its administration duration.