Afganistan'da Türklerin Yükselişi

Abstract

Afganistan, stratejik ve coğrafi konumu itibarı ile Orta Asya halklarının göç geçiş güzergâhı istilacıların hedef noktası, kültürel ve iktisadi ilişkilerin tarih boyunca en önemli kavşaklarından biri olmuştur. Geniş bir kültür yelpazesine sahip olan Afganistan dünyanın damı ve kalpgahı olarak adlandırılmaktadır. Jeopolitik açıdan stratejik önemi dikkat çekici olup, tarih boyunca dünyanın cazibe merkezlerinden biri olmuştur. Jeopolitik öneminden dolayı tarih boyunca küresel güç olma siyaseti güden ülke ve hükümdarlar Afganistan üzerinde özellikle durmuşlardır. Tarihin ilk dönemlerinden itibaren bölgede devamlı köklü değişimler meydana gelmiştir. Çin kaynaklarında Ye-Tai Bizans tarihçilerinden bize ilginç gelen bir biçimde Beyaz Hun olarak adlandırılan Akhunlar V. asrın ikinci yarısında batıya doğru hareket ederek hâkimiyetlerini bu yönde geliştirmişlerdir. Bu çalışmada, Afganistan’da Türklerin hakimiyet kurmaları, Türk Devletlerinin sosyo - kültürel hayatı araştırılarak kaleme alınmaya çalışıldı.