OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLERİNİN MARUZ KALDIKLARI PSİKOLOJİK ŞİDDETİN TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNE ETKİSİ

Abstract

Bu araştırmanın amacı;okul öncesi öğretmenlerinin maruz kaldıkları psikolojik şiddetin tükenmişlik düzeylerine etkisini belirlemektir.İlişkisel tarama modelindeki bu araştırmanın evrenini 2012-2013 eğitim öğretim yılında Mardin ilindeki okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırma anaokullarında ve anasınıflarında görev yapan 396 okul öncesi öğretmeni üzerinde yürütülmüştür. Araştırmanın verileri Olumsuz Davranışlar Ölçeği (NAQ) (Einarsen ve Raknes, 1997; Aydın ve Öcel, 2009) ve Tükenmişlik Envanteri (Maslach ve Jackson, 1985; Ergin, 1993) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde yüzde, frekans, aritmetik ortalama, t-testi, korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi teknikleri kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre; okul öncesi öğretmenlerinin hem psikolojik şiddete maruz kalma düzeylerinin ve hem de tükenmişlik düzeylerinin oldukça düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, anaokullarında görev yapan öğretmenlerin, anasınıflarında görev yapan öğretmenlere göre daha fazla psikolojik şiddete maruz kaldıkları ve daha fazla duygusal tükenmişlik ve duyarsızlaşma yaşadıkları belirlenmiştir. Okul öncesi öğretmenlerinin psikolojik şiddete maruz kalma düzeyleri ile tükenmişlikleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuş,ayrıca yapılan çoklu regresyon analizlerinde okul öncesi öğretmenlerinin maruz kaldıkları psikolojik şiddetin, duygusal tükenmişlik ve duyarsızlaşma düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir.Araştırmadan elde edilen bulgular ve ulaşılan sonuçlar ışığında politika üretenlere, uygulayıcılara ve araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Psikolojik Şiddet, Mobbing, Tükenmişlik, Okul Öncesi ÖğretmenleriPreschool teachers are exposed to burnout effect of psychological violence.The universe of this research in relational model is generated by teachers who work in Pre-school education institutions in the province of Mardin in the 2012-2013 academic years. This reseach was conducted teachers working in different 396 Pre-school educational institutions. Research data was collected by using the scale of negative behavior(NAQ) (Einarsen and Raknes, 1997 Öcel and Aydin, 2009) and burnout inventory (Maslach've Jackson, 1985; Ergin, 1993). To analyze the data frequency, percentage, arithmetic mean, t-test, analysis of variance, correlation analysis and multiple regression analysis techniques were used. According to research findings it's concluded that When analyzed in terms of individual variables; Depending on the individual variables, type of school where there is a significant difference in other words pre-school teachers working in kindergartens of pre-school institutions are exposed to more psychological violence and consequently they experience more burnout, emotional exhaustion and depersonalization and there is no a significant change in their personal accomplishment. Significant positive relationship was found between levels of burnout and psychological violence exposure and in the multiple regression analysis, psychological violence is determined to be significant predictor of burnout levels that pre-school teachers are exposed. Significant positive correlation was found between Preschool teachers' levels of exposure to psychological violence and emotional exhaustion and depersonalization. Significant positive relationship was not found between Preschool teachers' levels of exposure to psychological violence and personal success. Keywords: Psychological Violence, Mobbing, Burnout, Preschool Teachers.