MEVLÂNA İDRİS ZENGİN'İN HİKÂYE VE MASALLARINDAKİ İLETİLER VE BU İLETİLERİN TÜRKÇE EĞİTİMİ AÇISINDAN İNCELENMESİ

Abstract

İleti, verilmek istenilen mesaj ya da yazı veya sözle anlatılması amaçlanan duygu düşüncedir. Mevlâna İdris Zengin, hikâye ve masallarıyla çocuklar için edebiyat yapan yazarlardan biridir ve kaleme aldığı masalları ileti açısından zengindir. Mevlâna İdris; hikâye ve masallarında okuruna ferdi, içtimai, ahlaki, dini, milli ve evrensel konularda iletiler vermektedir. Taşımış oldukları amaçlara göre; çocuğun sosyal hayatı, kişisel gelişimi, tabiat ve hayvanlar, dini ve milli gelişim, savaş karşıtlığı ve dünya barışı, aile hayatı, okul ve eğitim, teknolojinin yersiz kullanımı ve kapalı iletiler olarak sınıflandırıldı. Mevlâna İdris'in hikâye ve masallarında çocuğun sosyal hayatına dair iletiler, diğer iletilere oranla daha fazla kullanılmıştır. Mevlâna İdris'in masal ve hikâyelerindeki iletiler incelendiğinde pek çok iletinin çocuğa uygun olduğu, bazılarının da çocuğa göre olmadığı görülmektedir. Bunun yanında yazarın hikâye ve masalları dışında kalan bazı eserlerindeki iletiler de incelenmiştir. Mevlâna İdris'in eserleri Türkçe dersi temaları ve kazanımlarına elverişlidir; ancak MEB tarafından basılan yazarın, Türkçe ders kitaplarındaki masalları, düzenlenerek aslından uzaklaşmış ve iletiler bakımından zayıflamış olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Mevlâna İdris Zengin, İleti, Çocuk edebiyatı, Hikâye, Masal, Türkçe eğitimi, İnceleme.

Message is thought an emotion that are intented to be conveyed through words or writing. Mevlâna İdris Zengin is one of the writer producing literary works with stories and tales for children. His tales are rich in terms of message. Mevâna İdris Zengin gives his reader messages in dividual, social, moral, rel,gious, national and universal topics in his tales. The messages may be classified according to their purposes, such as the child's social life, supporting personal development, nature and animals, religious and national development, supporting anti-war and the world peace, school and education, digressive technology use and unclear messages. According to the aims of messages, in the tales and stories of Mevlâna İdris Zengin, messages relevant to a child's social life are used relatively more than other messages. When messages are analyzed in the tales and stories of İdris, it is seen that plenty of the messages are suitable for children but others are not. Besides the messages, the messages in some works of the writer except from his stories and tales are analyzed as well. The Works of Mevlana İdris Zengin are Suitable for Turkish lesson themes and gains. However, its seen that the tales of the writer in Turkish lesson books that were published by Ministry Of Education have lost their originality and have become weaker in view of messages. Key Words: Mevlâna İdris Zengin, Message, Children's Literatüre, Story, Tale, Turkish education, Examination.