TÜRKİYE’DE TARIM SEKTÖRÜNDE KADIN ERKEK ÜCRET ADALETSİZLİĞİ: TRB1 BÖLGESİ ÖRNEĞİ

Abstract

Günümüzde birçok sosyal bilimci tarafından yapılan çalışmaların öncelikli konularının arasında yoksulluk olgusu sıklıkla karşımıza çıkmaktadır. Tarihsel süreç içerisinde yoksulluk olgusunun kapsamında değişimler yaşansa da, ülkelerin gelişmişlik düzeyi ne olursa olsun, yoksulluk birçok ülke için halen küresel bir sorun olmaya devam etmektedir. Türkiye’de yoksullukla mücadele politikaları oldukça geniş bir perspektifte değerlendirilmektedir. Ancak ülkemizde yoksullukla mücadeleye yönelik oluşturulan politikalar içerisinde belki de en önemli yeri kırsalda kadın yoksulluğu sorunsalı oluşturmaktadır. Unutulmamalıdır ki kırsal alanlarda yaşanan yoksulluk en fazla kadınları ve çocukları olumsuz yönde etkilemektedir. Ayrıca kırsal kesimde aile bütçesine katkı sağlamak amacıyla çalışan kadınların büyük bir çoğunluğu ya ücretsiz aile işçisi olarak çalışmakta yada ücretli olarak çalışsa dahi cinsiyet ayrımcılığı anlayışının hâkim olması nedeniyle aynı işi yapmasına rağmen erkeklere nazaran daha düşük ücret ile çalışmak durumunda kalmaktadır. Ulusal ve uluslararası boyutta çok sayıda yasal düzenlemeye rağmen din, dil, ırk, yaş, cinsiyet, eğitim gibi pek çok nedene dayandırılarak; açık ya da gizli ayrımcılık sonucu kadınlar eşit olmayan konumlarda istihdam edilmekte ve bu durum en önemli toplumsal sorunlardan birini oluşturmaktadır. Literatürde kadın erkek ücret adaletsizliği konusunda çok sayıda çalışma yapılmıştır. Ancak çalışmaların büyük bir çoğunluğu kadın erkek ücret adaletsizliği konusunu kavramsal perspektifte yada sadece istatistiksel karşılaştırmalar yaparak değerlendirmiştir. Bu bağlamda çalışmada TRB1 Bölgesi tarım sektöründe kadın erkek ücret adaletsizliğinin varlığı tespit edilerek sorunun gerekçeleri ortaya konması hedeflenmiştir. Çalışmanın özgün yönünü, konunun TRB1 (Elazığ, Bingöl, Malatya, Tunceli) Bölgesi’nde tarım sektöründe faaliyet gösteren işverenlere yönelik uygulanan mülakat yöntemi ile değerlendirilmesi oluşturmaktadır. Çalışmanın bölgesel düzeyde ve sektör uygulamalı olması nedeniyle kadın erkek ücret adaletsizliğine yönelik daha etkin politika önerilerinin geliştirilmesinin mümkün olacağı düşünülmektedir.