Orta Toroslarda Karbonatlı Kayaçlar İle İlişkili Sarıveliler (Karaman) Floritlerinin Nadir Toprak Element Jeokimyası

Abstract

Orta Toroslar’da karbonatlı kayaçlar ile ilişkili Zn-Pb yatakları ile barit ve florit zenginleşmeleri bulunur. Florite ait Nadir Toprak Elementleri (NTE) kökensel yorumlamada kullanılır. Orta Toroslarda yer alması ve bölgeye yakın alanlarda da florit oluşumlarına rastlanılması sebebiyle Sarıveliler floritinin oluşumunun ortaya konulması önem arz eder. Bu çalışmanın amacı floritin oluşumu ve NTE jeokimyasının ortaya konularak diğer yataklar ile karşılaştırılmasıdır. Sarıveliler ilçesi batısında Aladağ Birliğine ait Erken-Orta Triyas yaşlı kireçtaşları florit içerir. Damar tipi şeklinde ve epijenetik oluşumlu cevherleşmede parajenez florit, galenit, kuvars ve kalsitten oluşur. Sarıveliler floritlerinin NTE jeokimyası, floritlerin NTE bakımından fakir olduğunu gösterir. Floritler, kireçtaşları içerisinde gelişmiş kırık ve çatlaklarda hidrotermal evrede oluşmuştur. Düşük Y oranları, cevherleşmede formasyon sularının etkin olduğunun göstergesidir. Cevher oluşumunda ortam düşük sıcaklık ve yüksek oksijen fugasitesine sahiptir. Sarıveliler floritleri (Tb/Yb)n–(La/Yb)n diyagramında New Mexico kristalize alanında, (La/Yb)n–(Eu/Eu*)n ve Sr–(Eu/Eu*)n diyagramlarında Büyükkızılcık floritlerine benzer alanda, Sc/Eu–Sr diyagramında Akdağmadeni floritleri alanında ve Sc–?REE diyagramında ise ağır metaller alanında dağılım göstermektedir.