İBN MİHRÂN EN-NÎSÂBÛRÎ'NİN EL-MEBSÛT ADLI ESERİNİN KIRÂAT İLMİNDEKİ KONUMU

Abstract

Hicri 4. asır, kırâat ilminin tarihinde bereketli bir dönem olmuştur. Çalışmada bu dönemin başlarında yaşamış, on kırâate dair ilk defa eser te'lîf etmiş, Kur'ân ilimlerine yadsınamayacak derecede katkı sağlayan, kendisinin tedrisatında yer almış olanlar dışında sonraki nesiller tarafından da hem ilmî hem de manevî açıdan övgülere mazhar olmuş İbn Mihrân en-Nîsâbûrî'nin (ö. 381/992) kırâat ilmindeki konumu ve kırâat-ı aşere metoduyla te'lif ettiği el-Mebsût fi'l kırâat'il-?aşr adlı eseri ele alınmıştır. Giriş ve iki ana bölümden oluşan çalışmanın giriş kısmında araştırmanın konusu, amacı, önemi ve yönteminden bahsedilmiştir. Birinci bölümde kırâat ilmininin önemine dair kısa bir bilgilendirmeden sonra, müellifin kırâat ilmindeki konumuna ve ilmî şahsiyetine odaklanarak söz konusu eseri çerçevesinde bu bağlamda veriler sunulmuştur. Ayrıca bu kısım içerisinde farklı okuyuşlara vâkıf olmak amacıyla yaptığı rihlelere de yer verilmiştir. Son bölümde ise eserin mühtevası üzerinde yoğunlaşarak İbn Mihrân'ın kırâatleri ele alış tarzı, tercihleri ve kitabında izlemiş olduğu metoda dair analizler yapılmıştır.

The 4th century of Hijri was a fertile period in the history of the science of qiraat. In this study, the position of Ibn Mihr?n al-N?s?b?r? (d. 381/992), who lived at the beginning of this period, who wrote the first work on ten qiraat, who made an undeniable contribution to the Qur'?nic sciences, and who was praised both scientifically and spiritually by the later generations as well as those who took part in his teaching, in the science of qiraat, and the position of al-Ma?r?n al-N?s?b?r? (d. 381/992) and his work, al-Mabs?t fi'l qira?at al-?ashr, which he edited with the method of qiraat al-?asharah. In the introduction of the study, which consists of an introduction and two main chapters, the subject, purpose, importance and method of the research are mentioned. In the first part, after a brief information about the importance of the science of qiraat, the author's position in the science of qiraat and his scholarly personality are focused on and data are presented in this context within the framework of the work in question. In addition, this section also includes the rihls he made in order to familiarize himself with different recitations. In the last part, Ibn Mihr?n's style of handling the qiraat, his preferences and the method he followed in his book are analyzed by focusing on the muhtaw?' of the work.