FİBROMYALJİ HASTALARINDA AMİTRİPTİLİN VE PREGABALİN TEDAVİ ETKİNLİKLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

Abstract

Fibromyalji Sendromu (FMS); etyolojisi bilinmeyen, yaygın vücut ağrıları, belirli anatomik bölgelerde hassasiyet ve sıklıkla psikolojik sıkıntı ile karakterize eklem dışı romatizmal bir hastalıktır. Fibromyalji Sendromuna pek çok semptomun yanısıra uyku bozukluğu, psikolojik sorunlar, yorgunluk, gibi semptomlar eşlik etmektedir. Bu nedenle FMS'nin klasik tedavi yaklaşımında antidepresanlar sıklıkla kullanılmaktadır. Nöropatik ağrı da görülen hiperaljezi, allodini ve paresteziler fibromyalji sendromunda da görülmektedir. Fibromyalji Sendromunin nöropatik paterndeki bu şikayetleri nedeniyle son dönemlerde gündeme gelen pregabalin kullanımı önem kazanmaya başlamıştır.Bu çalışmada fibromyaljili hastaların tedavisinde, etkinliği kanıtlanmış olan ve sıklıkla tercih edilen amitriptilin ve nöropatik ağrıda kullanılan pregabalinin fibromyalji semptomları üzerindeki etkinliğinin karşılaştırması amaçlanmıştır.Bu çalışmaya 18 yaş ve üzeri, 1990 Amerikan Romatoloji Derneğinin (ACR) tanı kriterlerine uygun olarak FMS tanısı konmuş nöropatik ağrı paterni ön planda olan 71 kadın hasta alındı. Hastalar 2 gruba ayrıldı. 36 hastaya pregabalin 450/gün dozunda başlandı. 35 hastaya 25 mg/gün amitriptilin başlandı. Tedavi başlangıcında ve 12 hafta sonunda hastalar tekrar değerlendirildi.Hastalar FMS semptomları açısından sorgulandı. Çalışmaya katılan tüm hastalara Fibromyalji Etki Sorgulaması (FIQ), Yorgunluk Ciddiyet Skalası (FSS), Modifiye Yorgunluk Etki Skalası (MFIS), Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeği (HADÖ), Nottingam Sağlık Profili (NHP), Mini Mental Test (MMDM) ve Leeds Nöropatik Semptom ve Bulgu Değerlendirilmesi (LANSS) uygulandı. Deneysel ağrı ölçümü için tüm hassas noktalardan (18 nokta) ve kontrol noktalarından (3 nokta) bir basınç algometresi ile basınç ağrı eşiği (BAE) ölçüldü. 18 hassas noktadan ve 3 kontrol noktasından elde edilen BAE'leri toplanarak total myaljik skor elde edildi. Bu değerlendirmelerin hepsinde tedavi sonrası iki grupta da anlamlı düzelme elde edildi (P<0,05). Tedavi sonrası yüzde değişimlerinde LANSS hariç gruplar arası anlamlı bir fark görülmedi (p>0,05). LANSS'daki yüzde değişimi pregabalin grubunda amitriptiline göre daha fazla idi. Hassas nokta BAE ve total myaljik skor değerlerinde tedavi sonrası her iki grupta da anlamlı düzelme görüldü (p<0,05). Tedavi ile bu parametrelerin yüzde değişimleri amitriptilin grubunda pregabalin grubuna göre daha fazla idi (p<0,05).Çalışmanın sonucuna göre hem amitriptilin hem de pregabalin kullanan hastalar tedaviden fayda gördüler. Ağrı, yorgunluk, uyku bozukluğu, disabilite, psikolojik değerlendirme ve kognitif fonksiyonlar üzerine her iki ilacın etkinliğinin birbirlerinden farklı olmadıkları görüldü fakat deneysel olarak ölçülen ağrıyı amitriptilinin pregabalinden daha fazla düzelttiği ve nöropatik ağrıyı ise pregabalinin daha belirgin düzelttiği gözlendi. Bu sonuçlara göre nöropatik ağrı şikayeti ön planda olan FMS hastalarında pregabalinin öncelikli olarak tercih edilmesi önerilebilir.Anahtar Kelimeler: Fibromyalji sendromu, nöropatik ağrı, amitriptilin, pregabalin, basınç ağrı eşiği

Fibromyalgia Syndrome (FMS) is a kind of rheumatismal illness whose etiology is unknown. It reveals itself with widespread musculoskeletal pains, sensitiveness in particular anatomic areas and often psycohologic troubles. Apart from these sympthoms, some others such as; insomnia, pyschological problems, tiredness accompanies with FMS. For this reason, antidepressant is often used for FMS?s classical medical treatment. Hyperalgesia, allodynia and parestesia (that are seen in neuoropathic pain too) are seen in FMS. Because of this compaints in FMS?s neuoropathic pattern, the use of pregabalin that has become a current issue recently started to gain importance.In this study it is aimed to compare effectiveness of pregabalin in fibromyalgia sympthoms that are used in generally prefered amitriptilin and neuoropathic pain.For this study 71 patients who are 18 or elder than and whose neuoropathic pains are on the foreground that was chosen conveniently to the diagnostic criterions of 1990 American Collage of Rheumatology (ARC) for FMS. They were seperated in two groups. 450mg/day dose pregabalin was started to be given to 36 patients. 25mg/day amitriptilin was started to be given to 35 patients. In the beginning and in the end of 12 weeks treatment the patients were evaluated.The patients were interrogated from the point of FMS sympthoms. Fibromyalgia Impact Questionnaire, Fatigue Severity Scale, Modifiye Impact Skala, Hospital Anxiety and Depression Scale, Nottingam Health Profile, Mini Mental Test and Leeds Assesment of Neuropathic Symptoms and Sings Scala (LANSS) were performed. The experimental measurement of the pain was evaluated using an algometric pain pressure threshold (PPT) from 18 tender points and three control points. The sum of PPTs from 18 tender points and three control points was calculated as the total myalgic score. While in all of these evaluations, there was seen important improvements from both of these groups (p<0,05). It was determined that there was no important difference in the percent changes between the groups except LANSS (p>0,05). The percent changes between the groups in pregabalin was more than amitriptilin in the LANSS (p<0,05). It was seemed that BAE of tender points and total myalgia score were significantly improvement on both groups after the treatment (p<0,05). The percent changes of this parameters were more higher in Amitriptilin Group than Pregabaline Group (p<0,05).According to the result of this study, the patients who used both amitriptilin and pregabalin were benefitted from treatment. It was seen that the effect of both these medications on the pain, tiredness, insomnia, disability, psychological distress and cognitive functions weren?t different from each other. But it was observed that amitriptilin improves the experimantal pain more than pregabalin and pregabalin improves the neuropathic pain more. According to the results FMS patients whose neuoropathic pain are on the foreground can be suggested to prefer pregabalin firstly.Key Words: Fibromyalgia Syndrome, neuoropathic pain, amitriptilin, pregabalin, pain pressure threshold