Türkiye 2023 Genel Seçimleri Sürecinde X Platformunda Yapay Zekâ Destekli Bot Hesapların Kullanımı Üzerine Bir İnceleme

Abstract

Siyasal iletişim, siyasal aktörler ile kamuoyu arasında anlam üretimi, ikna ve meşruiyet kurma süreçlerini kapsayan çok boyutlu bir alandır. Demokratik sistemlerde bu süreçler özellikle seçim dönemlerinde yoğunlaşmakta; siyasal aktörler, seçmen davranışlarını etkilemek amacıyla çeşitli iletişim stratejileri kullanmaktadır. Dijitalleşmeyle birlikte siyasal iletişim pratikleri sosyal medya platformlarına taşınmış ve seçim kampanyalarının yürütülme biçimini önemli ölçüde değiştirmiştir. Özellikle X, siyasal tartışmaların yoğunlaştığı bir mecra hâline gelmiştir. Bu ortamda yapay zekâ destekli bot hesaplar ise siyasal mesajların yayılımını arttırmak, belirli söylemleri öne çıkarmak ve seçmen algısını yönlendirmek amacıyla kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de 2023 Genel Seçimleri sürecinde X’de faaliyet gösteren yapay zekâ destekli bot hesapların siyasal propaganda bağlamındaki rolünü ve seçmen algısına etkisini ortaya koymaktır. Nitel araştırma yaklaşımıyla yürütülen bu çalışmada eleştirel söylem analizi tekniği kullanılmıştır. Çalışma kapsamında, X’de 14-28 Mayıs 2023 tarihleri arasında seçilen 100 hesap arasından bot olma olasılığı yüksek olan 10 hesap belirlenmiş, bu hesaplardan alınan toplam 20 tweet mikro ve makro düzeylerde incelenmiştir. Elde edilen bulgular, bot hesapların seçim sürecinde yalnızca bilgi yayılımını arttırmakla kalmadığını, aynı zamanda kutuplaştırıcı ve manipülatif söylemleri sistematik biçimde dolaşıma soktuğunu göstermektedir.