DENEYSEL KARACİĞER FİBROZİSİNDE L-KARNİTİN, N-ASETİLSİSTEİN VE GENİSTEİN'İN KORUYUCU ETKİLERİ

Abstract

Karaciğer fibrozisi, karaciğer doku hasarını takiben ekstraselüler matriksin birikimi ile karakterize, geri dönüşü olabilen bir yara iyileşmesi cevabıdır. Çalışmamızda karbon tetraklorür (CCl4) ile ratlarda karaciğer fibrozisi oluşturarak, L-karnitin, N-asetilsistein ve genisteinin fibrozisten koruyucu etkilerini ve antioksidan özelliklerini araştırmayı amaçladık. Çalışma 10?ar rattan oluşan sekiz grup üzerinde planlandı. Gruplar; kontrol grubu, CCl4, L-karnitin, N-asetilsistein, genistein, CCl4 ve L-karnitin, CCl4 ve Nasetilsistein, CCl4 ve genistein şeklinde düzenlendi. Altı haftalık çalışmanın sonunda dekapitasyonla ötenazi uygulanarak kan ve karaciğer doku örnekleri elde edildi. Kan örneklerinde aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT), gammaglutamil transpeptidaz, bilirubinler, tam kan sayımı, tümör nekrozis faktör-? (TNF-?), platelet derived growth faktör-BB (PDGF-BB), interlökin-6 (İL-6), total antioksidan durum (TAD), total oksidan durum, oksidatif stres indeksi çalışmaları yapıldı. Karaciğerde steatoz, inflamasyon, nekroz, fibrozis ve ?-düz kas aktindeğerlendirmeleri yapıldı. Kan tetkiklerinde; ALT ve AST değerleri, CCl4 verilen grupta diğer tüm gruplara göre anlamlı derecede yüksek bulunurken (p<0,05), kontrol grubuyla CCl4?e L-karnitin, N-asetilsistein ve genistein ilaveli gruplar arasında anlamlı fark yoktu (p>0,05). CCl4 grubu ile CCl4?e L-karnitin, N-asetilsistein ve genistein ilaveli gruplar arasında TNF-?, PDGF-BB ve İL-6 açısından olumlu şekilde anlamlı fark vardı (p<0,05). CCl4?ün bozduğu oksidan/antioksidan durum dengesine yönelik, Nasetilsistein ve genisteinin olumlu etkileri TAD?ın artışı yoluyla izlendi. Histopatolojik incelemede, özellikle fibrozis ve nekroz açısından N-asetilsistein ve genisteinin önemli etkileri izlendi. L-Karnitin, N-asetilsistein ve genisteinin CCl4 ile ratlarda indüklenen karaciğer fibrozisinde önemli koruyucu etkileri mevcuttur. Bu ajanların potansiyel olarak karaciğer fibrozisinin tedavisinde ve korunmasında kullanımına dair çalışmaların artarak devam etmesine ihtiyaç vardır.Anahtar Kelimeler: Karaciğer fibrozisi, L-Karnitin, N-Asetilsistein, Genistein, Karbon tetraklorürHepatic fibrosis is a reversible wound-healing response characterized by the accumulation of extracellular matrix following liver injury. In this study, we aimed to investigate protective effects and antioxidant features of L-carnitine, Nacetylcysteine and genistein in liver fibrosis induced by carbon tetrachloride (CCl4). The study was randomized designed upon eight groups consisted from 10 rats. Groups were designed as control group, CCl4, L-carnitine, N-acetylcysteine, genistein, CCl4 and L-carnitine, CCl4 and N-acetylcysteine, CCl4 and genistein. At the end of the six weeks, euthanasia was performed by decapitation, and blood and liver tissue specimens were obtained. Alanine aminotransferase (ALT), aspartat aminotransferase (AST), gamma-glutamyl transpeptidase, bilirubins, complete blood counts, total antioxidant status (TAS), total oxidant status, oxidative stress index, tumor necrosis factor- ? (TNF-?), platelet derived growth factor-BB (PDGF-BB), interleukin-6 (IL-6) in blood samples were studied. The scores of hepatic steatosis, necrosis, inflammation, fibrosis, expression of ?-smooth muscle actin and glutathione in liver tissue samples were evaluated. In blood samples, although ALT and AST values in the group given CCl4were found significantly high according to all other groups (p<0,05). There was no significantly difference between the control group and the groups given CCl4combined with L-carnitine, N-acetylcysteine and genistein (p>0,05). There was positively significant difference between CCl4 group and the groups which Lcarnitine, N-acetylcysteine and genistein added to CCl4 in the aspect of TNF-?, PDGF-BB and IL-6 (p<0,05). For the balance of oxidant/antioxidant status, the positive effects of N-acetylcysteine and genistein via increasing TAS were seen. About the histopathologically inspection, N-acetylcysteine and genistein had significant positive effects upon the necrosis and fibrosis. In conclusion, L-carnitine, N-acetylcysteine and genistein indicated significant protective effects in liver fibrosis induced by CCl4. The studies about the usage of these agents in potential curative and preventive therapy of liver fibrosis are required increasingly. viKey Words: Carbon tetrachloride, Genistein, L-Carnitine, Liver fibrosis, Nacetylcysteine